'Khải Hoàn Môn' cao 36 m bên Hồ Gươm có gì đặc biệt?

UBND TP Hà Nội mới đây tổ chức lấy ý kiến về phương án điều chỉnh cục bộ Quy hoạch phân khu đô thị H1-1B, khu vực Hồ Gươm và phụ cận, diện tích khoảng 63,72 ha, tỷ lệ 1/2.000; một phần Quy hoạch phân khu đô thị H1-1C, gồm 11 phường thuộc quận Hoàn Kiếm cũ, tỷ lệ 1/2.000. Phương án đồng thời kết hợp giải pháp quy hoạch chi tiết tỷ lệ 1/500 nhằm cải tạo, chỉnh trang, tái thiết và tái cấu trúc không gian khu vực Hồ Gươm và vùng phụ cận. Theo ý tưởng tổng thể, không gian Hồ Hoàn Kiếm sẽ được tổ chức như một quảng trường lớn, trở thành biểu tượng của Thủ đô, kết nối với Quảng trường Cách mạng Tháng Tám và Nhà hát Lớn để hình thành không gian mang chủ đề "Lịch sử - Văn hóa - Nghệ thuật".

Đáng chú ý, một trong những điểm nhấn nổi bật của phương án là công trình biểu tượng "Khải Hoàn Môn", có chiều cao dự kiến 36 m. Theo thuyết minh, hình thức công trình lấy cảm hứng từ đôi cánh chim hạc đang vươn lên mạnh mẽ, đồng thời được định hướng như một tác phẩm điêu khắc quy mô lớn, gắn với tổng thể khuôn viên quảng trường.

Theo hồ sơ, Khải Hoàn Môn sẽ tạo thành điểm nhấn kết thúc trục đô thị của khu phố cổ phía bắc, đồng thời mở ra một trục cảnh quan mới về phía nam. Trong ý tưởng tái thiết, từ quảng trường phía bắc, tầm nhìn xuyên qua khoảng mở giữa hai cánh công trình sẽ được dẫn theo chuỗi cổng hồ - mặt hồ - Tháp Rùa - bầu trời.

Thuyết minh phương án cho rằng cách tổ chức này nhằm để kiến trúc mới không cạnh tranh với Hồ Hoàn Kiếm mà đóng vai trò như một "khung hình" cho di sản. Khi quan sát từ quảng trường, người dân và du khách vẫn có thể nhìn xuyên qua biểu tượng để nhận diện mặt nước, Tháp Rùa và đường chân trời phía nam.

Bản vẽ hiện trạng trong hồ sơ cho thấy không gian phía bắc Hồ Gươm hiện được tổ chức thành nhiều khu vực, gồm nút giao Đông Kinh Nghĩa Thục, các dãy nhà dân cư, tuyến phố đi bộ, phố Cầu Gỗ và khu vực Đền Bà Kiệu. Trong phương án mới, một phần các ô đất phía bắc được nghiên cứu chuyển sang chức năng cây xanh, thể dục thể thao và mặt nước, qua đó mở rộng Quảng trường Đông Kinh Nghĩa Thục. Phần diện tích còn lại được điều chỉnh thành đất giao thông để mở rộng phố Cầu Gỗ.

Hồ sơ điều chỉnh quy hoạch cũng đề xuất mở rộng thêm 2 làn xe, với tổng chiều rộng khoảng 6 m, tại khu vực tiếp giáp Quảng trường Hòa Bình. Phần hè phía nam phố Cầu Gỗ rộng khoảng 4 m được giữ lại và tổ chức thành dải xanh. Một số đoạn phố Lương Văn Can và Hàng Dầu cũng được nghiên cứu mở rộng lòng đường từ khoảng 7 m lên 12 m.

Bản vẽ mặt bằng tầng hầm cho thấy hệ thống không gian ngầm được nghiên cứu dưới phần lớn khu vực quảng trường phía bắc. Công trình biểu tượng Khải Hoàn Môn được bố trí trên khu vực tầng hầm trung tâm, trong khi các lối lên xuống được tổ chức ở hai phía để kết nối với không gian quảng trường.

Khu vực quảng trường trung tâm cũng được nghiên cứu bố trí các tầng hầm bên dưới Khải Hoàn Môn và các không gian công cộng. Theo hồ sơ, hệ thống không gian ngầm này được nghiên cứu để bổ sung diện tích phục vụ giao thông, bãi đỗ xe, thương mại, dịch vụ, văn hóa cùng các chức năng hỗ trợ khác.