Khắc ghi lời Bác dạy

Giỗ Tổ Hùng Vương - Lễ hội Đền Hùng được tổ chức hằng năm góp phần bảo tồn văn hóa và phát huy sức mạnh đại đoàn kết toàn dân tộc.

Nơi ghi dấu giá trị văn hóa, lịch sử dân tộc

Trên núi Nghĩa Lĩnh, những mái đền cổ kính nằm giữa màu xanh cây lá. Không gian Đền Hùng hôm nay vừa mang vẻ trầm mặc, linh thiêng của vùng đất cội nguồn, vừa là điểm đến văn hóa, lịch sử thu hút đông đảo người dân, du khách. Từ Đền Hạ gắn với truyền thuyết Mẹ Âu Cơ sinh bọc trăm trứng, chùa Thiền Quang, Đền Trung gắn với sự tích Lang Liêu làm bánh chưng, bánh giầy đến Đền Thượng trên đỉnh núi Nghĩa Lĩnh - nơi các Vua Hùng thực hiện nghi lễ tế trời đất, mỗi công trình đều gợi nhắc về thời đại dựng nước Văn Lang.

Khu Di tích lịch sử quốc gia đặc biệt Đền Hùng rộng 845ha, gồm quần thể đền, chùa, lăng cùng nhiều công trình, cảnh quan thiên nhiên. Cùng với đó là Đền thờ Quốc Tổ Lạc Long Quân, Đền thờ Tổ Mẫu Âu Cơ, Bảo tàng Hùng Vương, nơi đây lưu giữ những giá trị lịch sử, văn hóa đặc sắc của dân tộc. Từ vùng đất các Vua Hùng dựng nước, tình yêu quê hương, đất nước, ý thức cộng đồng và tinh thần đại đoàn kết được trao truyền qua các thế hệ.

Đặc biệt, Đền Hùng là nơi ghi dấu hai lần Chủ tịch Hồ Chí Minh về thăm. Ngày 19/9/1954, trên đường về tiếp quản Thủ đô Hà Nội, Người gặp gỡ cán bộ, chiến sĩ Đại đoàn Quân Tiên phong tại khu vực Đền Giếng và căn dặn: “Các Vua Hùng đã có công dựng nước, Bác cháu ta phải cùng nhau giữ lấy nước”. Lời căn dặn ngắn gọn mà sâu sắc, gắn công lao dựng nước của các Vua Hùng với trách nhiệm bảo vệ non sông của các thế hệ hôm nay và mai sau. Đó không chỉ là lời nhắc nhở đối với cán bộ, chiến sĩ mà còn là lời hiệu triệu về tinh thần đoàn kết, ý thức trách nhiệm với Tổ quốc. Ngày 19/8/1962, Chủ tịch Hồ Chí Minh tiếp tục về thăm Đền Hùng, căn dặn phải “bảo vệ, trồng thêm hoa, cây cối” để Đền Hùng ngày càng trang nghiêm, đẹp đẽ, trở thành “công viên lịch sử” cho các thế hệ mai sau.

Hai lần về thăm cùng những lời căn dặn của Người thể hiện tình cảm sâu sắc đối với cội nguồn dân tộc, đồng thời đặt ra yêu cầu gìn giữ, bảo tồn và phát huy giá trị di sản. Với nhiều người dân, về Đền Hùng không chỉ là một chuyến đi mà còn là hành trình tìm về cội nguồn, nhắc nhớ trách nhiệm gìn giữ những giá trị cha ông để lại.

Trở lại thăm Đền Hùng trong không gian linh thiêng, ông Nguyễn Văn Công, xã Lương Sơn xúc động chia sẻ niềm tự hào dân tộc và tinh thần đoàn kết. Cảm xúc được nhân lên khi ông đến Đền Giếng - nơi ghi dấu chân Chủ tịch Hồ Chí Minh. Theo ông Công, không gian lịch sử này nhắc nhở thế hệ hôm nay luôn khắc ghi công ơn dựng nước của các Vua Hùng, sự hy sinh của các thế hệ cha ông, từ đó tiếp tục phát huy tinh thần đoàn kết, đồng lòng xây dựng Đất Tổ ngày càng giàu đẹp.

Từ lời Bác dạy đến công trình hôm nay

Đông đảo người dân, du khách thăm quan Đền Hùng, tri ân công đức các Vua Hùng đã có công dựng nước.

Để tôn vinh công lao của Chủ tịch Hồ Chí Minh và đáp ứng nguyện vọng của Đảng bộ, chính quyền, Nhân dân tỉnh Phú Thọ cũng như đồng bào cả nước, ngày 6/5/2026, Thủ tướng Chính phủ ban hành Quyết định số 801/QĐ-TTg phê duyệt điều chỉnh Quy hoạch bảo tồn và phát huy giá trị Khu Di tích lịch sử Đền Hùng, trong đó bổ sung hạng mục xây dựng Tượng đài Chủ tịch Hồ Chí Minh.

Công trình Tượng đài “Bác Hồ với ngày hội non sông” được đặt tại khu vực đồi Phân Bùng, thuộc Khu Trung tâm lễ hội Đền Hùng. Vị trí công trình được lựa chọn theo hướng trang nghiêm, hài hòa với cảnh quan thiên nhiên và không gian kiến trúc tổng thể; không nằm trong vùng lõi (Khu vực bảo vệ I) của di tích và được triển khai theo đúng quy định của pháp luật về di sản văn hóa, mỹ thuật. Đây là công trình có ý nghĩa chính trị, văn hóa và nhân văn sâu sắc. Đó là sự gặp gỡ giữa hai thời đại lịch sử: Thời đại Hùng Vương dựng nước và thời đại Hồ Chí Minh giữ nước. Từ công đức dựng nước của các Vua Hùng đến sự nghiệp đấu tranh giành độc lập, tự do, xây dựng và bảo vệ Tổ quốc, mạch nguồn lịch sử được tiếp nối, lan tỏa.

Theo đồng chí Nguyễn Việt Trung - Phó Giám đốc Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch, Lễ kỷ niệm 72 năm Ngày Bác Hồ về thăm Đền Hùng và khánh thành Tượng đài “Bác Hồ với ngày hội non sông” là sự kiện chính trị, văn hóa có ý nghĩa đặc biệt quan trọng của tỉnh trong năm 2026. Sự kiện góp phần bảo tồn, tôn vinh và phát huy giá trị Khu Di tích lịch sử quốc gia đặc biệt Đền Hùng; làm nổi bật tầm vóc lịch sử, giá trị tư tưởng và tình cảm của Chủ tịch Hồ Chí Minh đối với quê hương Đất Tổ. Công trình tượng đài thể hiện sự kế thừa, tiếp nối giữa truyền thống dựng nước thời đại Hùng Vương với sự nghiệp cách mạng dưới ánh sáng tư tưởng Hồ Chí Minh; đồng thời góp phần giáo dục truyền thống “Uống nước nhớ nguồn”, bồi đắp niềm tự hào dân tộc và ý thức trách nhiệm xây dựng, bảo vệ Tổ quốc, nhất là đối với thế hệ trẻ.

Trước thềm Lễ kỷ niệm, tỉnh đã tổ chức thành công Hội thảo khoa học và thực tiễn “Chủ tịch Hồ Chí Minh với Khu Di tích lịch sử quốc gia đặc biệt Đền Hùng”, với sự tham gia của nhiều chuyên gia, nhà khoa học, nhà nghiên cứu lịch sử, văn hóa ở Trung ương và địa phương. Hội thảo tập trung làm rõ mối quan hệ lịch sử, sự tiếp nối giữa thời đại Hùng Vương và thời đại Hồ Chí Minh; làm nổi bật tư tưởng “dựng nước đi đôi với giữ nước”; bổ sung cơ sở khoa học, thực tiễn cho công tác bảo tồn, phát huy giá trị di sản Đền Hùng gắn với phát triển du lịch bền vững. Đồng thời tạo sự đồng thuận đối với chủ trương xây dựng, tôn vinh hình tượng Chủ tịch Hồ Chí Minh trong không gian Khu di tích lịch sử Đền Hùng, bảo đảm sự trang nghiêm, tôn kính và đúng quy định pháp luật...

Từ những lời căn dặn của Chủ tịch Hồ Chí Minh, công tác bảo tồn và phát huy giá trị Đền Hùng hôm nay không chỉ dừng lại ở việc gìn giữ di tích, cảnh quan mà còn là quá trình nuôi dưỡng những giá trị tinh thần, giáo dục truyền thống, xây dựng con người và củng cố khối đại đoàn kết toàn dân tộc.

Đứng giữa không gian linh thiêng của Đất Tổ, mỗi người càng cảm nhận sâu sắc hơn đạo lý “Uống nước nhớ nguồn”, lời căn dặn của Bác về trách nhiệm giữ nước. Đó là những giá trị không phai mờ theo thời gian, trở thành điểm tựa tinh thần để các thế hệ tiếp tục gìn giữ truyền thống, xây dựng quê hương, đất nước. Khắc ghi lời Bác dạy, gìn giữ giá trị văn hóa và phát huy sức mạnh đại đoàn kết toàn dân tộc chính là cách thiết thực để tô thắm truyền thống quê hương, góp phần xây dựng Phú Thọ ngày càng giàu đẹp, văn minh, hiện đại.