Iran triển khai hệ thống phòng không S-300PMU-2 bảo vệ thủ đô Tehran

Iran đã chính thức tái triển khai các tổ hợp phòng không tầm xa S-300PMU-2 quanh thủ đô Tehran và thành phố Isfahan nhằm thiết lập lá chắn bảo vệ trước nguy cơ không kích từ các phi đội chuyên áp chế của Mỹ.

Tăng cường phòng thủ trước áp lực từ Mỹ

Ảnh vệ tinh mới công bố xác nhận Không quân Iran đã đưa các tổ hợp S-300PMU-2 tới các trận địa chiến lược gần Tehran và Isfahan. Động thái này diễn ra trong bối cảnh Mỹ điều động hàng trăm máy bay từ Đại Tây Dương và Thái Bình Dương nhằm sẵn sàng cho khả năng tiến hành các chiến dịch quân sự nhắm vào quốc gia này.

Đợt tăng cường lực lượng của Mỹ bao gồm các nền tảng tối ưu hóa cho nhiệm vụ triệt hạ radar đối phương như máy bay EA-18G Growler của Hải quân và phi đội F-16CJ của Không quân Mỹ. Việc Iran tái bố trí S-300 cho thấy Tehran đang khẩn trương củng cố lá chắn phòng không trước nguy cơ đối đầu trực tiếp.

Hình ảnh vệ tinh cho thấy Iran triển khai S-300. Ảnh Military Watch

Năng lực kỹ thuật của hệ thống S-300PMU-2

S-300PMU-2 là một trong hai hệ thống phòng không hậu Chiến tranh Lạnh chủ lực mà Iran sở hữu. Ban đầu, Tehran đặt mua biến thể S-300PMU-1 vào năm 2007, nhưng hợp đồng bị trì hoãn và chỉ được thực hiện vào năm 2016 với phiên bản hiện đại hơn. Đây được coi là tiền thân trực tiếp của hệ thống S-400 nổi tiếng của Nga.

Hệ thống của Iran sử dụng tên lửa đánh chặn 48N6DM với tầm bắn khoảng 250 km. Loại đạn này có tốc độ đánh chặn vượt Mach 14, đủ khả năng đối phó với các mục tiêu bay siêu thanh đạt tốc độ trên Mach 8. Mạng lưới radar của tổ hợp bao gồm radar cảnh giới 96L6 ba chiều, radar điều khiển hỏa lực 30N6E2 và radar quản lý tác chiến 64N6E2, tạo thành mạng lưới phòng không nhiều tầng.

Hệ thống S-300 của Iran. Ảnh Military Watch

Khoảng trống trên không và các biến số mới

Mặc dù sở hữu hệ thống phòng không mặt đất mạnh, Iran vẫn đối mặt với thách thức lớn do thiếu máy bay tiêm kích đánh chặn hiện đại. Kế hoạch mua tiêm kích Su-35 từ Nga vẫn chưa có dấu hiệu bàn giao cụ thể, dù nước này đã tiếp nhận trực thăng tấn công Mi-28 từ tháng 1.

Bên cạnh đó, các chuyên gia quân sự lưu ý rằng các quốc gia NATO đã có kinh nghiệm đối phó với hệ thống này. Hy Lạp từng vận hành S-300PMU-1 để huấn luyện không quân, trong khi Thủy quân lục chiến Mỹ cũng tiến hành các cuộc diễn tập chuyên biệt nhằm chế áp S-300PMU-2 vào cuối năm 2025.

Phát triển nội địa và các nguồn cung khác

Song song với việc vận hành vũ khí Nga, Tehran đã đưa vào biên chế hệ thống Bavar 373 tự sản xuất từ năm 2016 và liên tục nâng cấp. Tuy nhiên, việc Iran vẫn duy trì S-300 làm chủ lực cho thấy hệ thống nội địa khi đó chưa đáp ứng đầy đủ yêu cầu phòng không tầm xa chiến lược.

Hệ thống S-300 của Iran. Ảnh Military Watch

Đáng chú ý, có thông tin cho rằng Iran đã tiếp nhận thêm hệ thống phòng không tầm xa từ Trung Quốc để bổ sung năng lực, mặc dù điều này chưa được xác nhận chính thức. Hiện tại, Iran được xác nhận sở hữu hai trung đoàn S-300PMU-2 và đã bổ sung thêm đạn tên lửa từ năm 2020.

Thông điệp răn đe trước đàm phán

Việc tái triển khai vũ khí chiến lược quanh Tehran và Isfahan diễn ra ngay trước thềm vòng đàm phán hạt nhân tại Geneva vào ngày 26/2. Trước đó, Tổng thống Mỹ Donald Trump đã đưa ra thời hạn 10-15 ngày để Iran đạt được thỏa thuận, nếu không sẽ phải đối mặt với hậu quả nghiêm trọng.

Nhìn chung, việc củng cố lưới lửa phòng không S-300PMU-2 không chỉ là bước đi kỹ thuật nhằm bảo vệ các mục tiêu trọng yếu mà còn là thông điệp răn đe mạnh mẽ từ Tehran trong bối cảnh căng thẳng địa chính trị leo thang tại khu vực.

Tuệ Nhân