Hương phấn còn vương

Trong miền ký ức tuổi thơ, tôi vẫn luôn nhớ cô giáo mầm non đã kiên nhẫn dạy tôi từng lời ăn tiếng nói, giúp tôi biết phát âm rõ ràng và hình thành những thói quen tốt trong cuộc sống. Tôi nhớ hình ảnh những cô giáo tiểu học ân cần nắm tay giúp tôi tập viết những nét chữ đầu tiên... Rồi cứ thế, qua từng lớp học, mái trường, biết bao người thầy, người cô đã cho tôi hành trang kiến thức và những bài học làm người.

Người để lại trong tôi nhiều ấn tượng sâu đậm nhất là thầy giáo chủ nhiệm năm lớp 9, thời điểm tôi về quê nội ở Hưng Yên sống với bà nội. Từ nhỏ, tôi sống cùng bố mẹ ở quê ngoại Quảng Trị đầy nắng gió nên những ngày đầu tiên đặt chân đến quê nội, tôi luôn có cảm giác xa lạ, từ giọng nói, nếp sinh hoạt, món ăn đến mái trường và những người bạn mới.

Thầy, cô giáo là những người truyền đạt kiến thức, nâng đỡ ước mơ cho các em học sinh - Ảnh: Nh.V

Tôi vốn yêu thích môn Văn nhưng lại không mấy tự tin với môn Toán, trong khi thầy chủ nhiệm năm ấy lại là giáo viên dạy Toán. Giữa những giờ học với bảng đen và con số, phép tính, tâm trí tôi đôi khi lại “trôi” về cánh đồng làng, nơi có cánh diều no gió và đàn trâu thong thả gặm cỏ... Có hôm, trong giờ dạy của thầy, tôi lại lặng lẽ ghi những cảm xúc ấy vào trang giấy, tập tành viết văn, làm thơ.

Thỉnh thoảng, tôi bắt gặp ánh mắt thầy nhìn xuống. Mỗi lần như thế, tôi vội vàng gấp trang giấy, giả vờ chăm chú vào cuốn sách Toán. Một hôm, thầy vừa giảng bài vừa thong thả đi xuống cuối lớp. Đến lần thứ hai đi ngang qua bàn tôi, thầy đặt viên phấn xuống và gọi tôi lên bảng giải bài tập. Tôi cầm viên phấn, đứng trước bảng đen nhìn thầy mà nước mắt cứ chực trào. Bên dưới, vài tiếng xì xào vang lên: “Bài dễ thế mà cũng không làm được…”.

Tôi nghĩ mình sẽ bị thầy trách mắng. Nhưng không, thầy nhẹ nhàng nói với cả lớp rằng, hôm nay bạn chưa làm được bài tập, nhưng thầy tin rằng, ngày mai bạn sẽ học tốt hơn. Rồi thầy động viên cả lớp cổ vũ để tôi cố gắng. Lời nói nhẹ nhàng ấy đã giúp tôi thoát khỏi cảm giác xấu hổ, mặc cảm. Thầy đã chọn cách tin tưởng và trao cho tôi cơ hội.

Cuối buổi học hôm ấy, thầy dắt chiếc xe đạp đến bên tôi và bảo lên xe để thầy chở về. Thường ngày, tôi vẫn phải đi bộ một quãng đường khá dài, băng qua cánh đồng mới về đến nhà bà nội. Được thầy ngỏ lời, tôi vừa vui mừng, vừa ngại ngần. Thấy tôi còn lưỡng lự, thầy mỉm cười ân cần: “Em cứ lên xe, thầy muốn đến thăm bà nội em nữa”.

Hôm ấy, thầy đã dành thời gian trò chuyện cùng hai bà cháu. Biết hoàn cảnh của tôi, thầy ân cần thăm hỏi, động viên và dành cho tôi sự quan tâm, yêu thương như một người thân trong gia đình. Thầy còn tặng tôi những cuốn sách giải Toán, kiên nhẫn hướng dẫn lại từ những kiến thức căn bản nhất. Bằng sự tận tâm và nhẫn nại ấy, thầy từng bước giúp tôi hiểu bài, thêm tự tin và dần tìm thấy niềm yêu thích môn Toán.

Với tất cả học sinh, thầy luôn quan tâm, nhất là những em học yếu, nghịch ngợm, hay có hoàn cảnh khó khăn. Tôi vẫn nhớ câu chuyện hai bạn trong lớp nghe lời người khác rủ rê, bỏ nhà ra đi cùng kẻ xấu. Ngay khi nhận được tin, thầy cùng gia đình tất tả lên đường trong đêm để tìm kiếm và kịp thời đưa các bạn trở về.

Từ sự việc ấy, thầy dành nhiều thời gian hơn để trò chuyện, chia sẻ với chúng tôi về những điều ngoài trang sách. Thầy giúp chúng tôi nhận biết những cạm bẫy, nguy cơ mà ở lứa tuổi mới lớn, đôi khi chúng tôi chưa đủ hiểu biết để nhận ra. Có lúc, thầy như một người bạn cùng trò chuyện, vui đùa với chúng tôi; có khi lại nghiêm khắc như người cha nếu thấy chúng tôi mắc lỗi; lúc lại ân cần, dịu dàng như người mẹ, luôn nhắc nhở và động viên đám học trò tinh nghịch.

Năm tháng dần trôi, tôi trưởng thành, rời xa mái trường xưa và bước vào cuộc sống với những mối quan hệ, trải nghiệm mới. Công việc đã cho tôi cơ hội gặp gỡ, tiếp xúc với nhiều thầy cô ở những ngôi trường, vùng quê khác nhau trên quê hương Quảng Trị.

Càng đi nhiều, càng hiểu hơn về nghề giáo, tôi càng thêm yêu quý và trân trọng những người đang ngày đêm gắn bó với sự nghiệp trồng người. Tôi nhận ra rằng, phía sau mỗi trang giáo án, mỗi giờ lên lớp tưởng chừng bình dị là biết bao câu chuyện đẹp về lòng tận tụy, sự hy sinh thầm lặng và tình yêu thương dành cho học trò.

Đó câu chuyện của cô giáo Lê Thị Thu Liên, công tác tại Trường mầm non Hướng Việt, xã Hướng Lập, một địa bàn còn nhiều khó khăn. Bằng tình yêu với nghề, với trẻ, cô luôn phối hợp cùng chính quyền địa phương, các tổ chức đoàn thể tuyên truyền, vận động trẻ trong độ tuổi đến trường.

Với cô, mỗi đứa trẻ được đi học là thêm một niềm vui, mỗi em nhỏ có hoàn cảnh khó khăn được tiếp thêm sự nâng đỡ là thêm một hy vọng. Năm học 2025-2026, cô còn nhận đỡ đầu một học sinh thuộc hộ nghèo, gia đình đông con, đồng hành cùng gia đình trong quá trình chăm sóc, giáo dục cháu…

Một câu chuyện khác cũng để lại trong tôi nhiều xúc động là việc làm đầy ý nghĩa của các thầy, cô giáo Trường THPT Trần Phú với các hoạt động quan tâm hỗ trợ giáo viên là vợ bộ đội, giáo viên công tác xa nhà, học sinh có hoàn cảnh khó khăn, bằng nhiều hoạt động thiết thực như linh hoạt trong bố trí lịch dạy, thường xuyên thăm hỏi, tặng quà, hỗ trợ học tập; Trường THPT Ngô Quyền với việc thành lập và duy trì Quỹ “Giúp bạn đến trường” suốt 15 năm qua; Trường THPT Tuyên Hóa tổ chức nhiều chuyến đi nghĩa tình, mang yêu thương đến với học sinh nghèo, cận nghèo, trẻ mồ côi, khuyết tật và những em không may gặp biến cố trong cuộc sống, nhất là vào các dịp  lễ, Tết hay đầu năm học mới.

Điều đáng quý hơn là qua những chuyến đi ấy, học sinh không chỉ được chứng kiến những khó khăn, thiếu thốn của bạn bè mà còn được lắng nghe những câu chuyện về nghị lực vươn lên trong cuộc sống. Từ đó, các em hiểu hơn giá trị của sự sẻ chia, biết trân trọng những gì mình đang có và nuôi dưỡng lòng nhân ái, tinh thần trách nhiệm với cộng đồng. Những bài học về tình yêu thương cứ thế thấm sâu vào tâm hồn các em một cách tự nhiên, nhẹ nhàng.

Càng đi nhiều, gặp gỡ nhiều, tôi càng nhận ra rằng, nghề giáo không chỉ gói gọn trong những giờ lên lớp hay những bài giảng trên bục giảng. Đằng sau mỗi người thầy, người cô là một thế giới của yêu thương và trách nhiệm. Có những hy sinh chẳng thể gọi tên, những việc làm không cần được nhắc đến, những tấm lòng cứ lặng lẽ trao đi mà không mong nhận lại.

Thầy, cô giáo là những người truyền đạt kiến thức, nâng đỡ ước mơ và chở che những tâm hồn non trẻ, giúp học trò biết sống tử tế và có niềm tin vào ngày mai. Họ như những loài hoa bình dị, chẳng cần phô sắc rực rỡ nhưng vẫn âm thầm tỏa hương, lặng lẽ làm đẹp cho đời.