Hối hận vì chi 20 triệu đồng sắm quần áo diện Tết

Nhiều người trẻ không ngại chi số tiền lớn để mua quần áo diện đầu năm mới. Ảnh minh họa: Phương Lâm.

Hà Chi (28 tuổi, sống tại TP.HCM) từng sẵn sàng chi vài chục triệu đồng mua đồ diện Tết. Trước Tết khoảng 1 tháng, cô lên kế hoạch chi tiết từ 29 đến mùng 4 mỗi ngày một bộ. Áo dài diện vào mùng 1 và mùng 2, các ngày còn lại là set, váy dài phối áo dạ... đều đến từ thương hiệu có tên tuổi.

Không chỉ đi tận nơi thử từng bộ đồ, Chi còn chọn lựa kỹ lưỡng từng phụ kiện đi kèm như trâm cài đầu, giày cao gót, túi xách, khăn choàng. Cô cảm thấy hào hứng khi đăng ảnh ăn diện lên mạng xã hội nhận về nhiều lời khen.

Tuy nhiên năm nay, khi công việc gặp khó khăn và thu nhập bị cắt giảm, Chi bắt đầu nhìn lại thói quen chi tiêu của mình. Từ chi khoảng 10-20 triệu đồng cho quần áo mặc Tết, con số này năm nay được cắt giảm còn khoảng 5 triệu đồng.

"Tôi nhận ra phần lớn đồ sắm cho Tết chỉ được mặc đúng một lần. Sau khi chụp ảnh và đăng lên mạng xã hội, tôi gần như không sử dụng lại", Chi nói với Tri Thức - Znews, bày tỏ sự hối hận.

Những ngày Tết sắp tới, Chi quyết định mặc lại đồ từ các năm trước, vốn còn rất mới. Cô chỉ mua thêm một bộ áo dài cho mùng 1.

Khảo sát của Worldpanel by Numerator Vietnam cho thấy hơn 70% hộ gia đình vẫn tập trung chi tiêu vào các nhóm hàng như quần áo, thực phẩm, đồ uống và quà tặng trong dịp Tết. Tuy nhiên, khoảng 60% người tham gia khảo sát cho biết sẽ cắt giảm chi tiêu cho các sản phẩm không thiết yếu. Điều này phản ánh xu hướng tiêu dùng thận trọng và chủ động hơn nhằm cân đối ngân sách gia đình.

Không mua sắm ồ ạt

Phương Thảo (25 tuổi, sống tại Hà Nội) không có thói quen chi mạnh tay cho quần áo mỗi dịp Tết. Với cô, việc mua sắm diễn ra đều đặn quanh năm nên khi Tết đến, nhu cầu này không còn cấp thiết.

“Thường Tết tôi hạn chế sắm quần áo vì hầu như tháng nào cũng mua rồi”, cô bày tỏ.

Thảo nhận thấy mình có phần khác biệt so với nhiều bạn bè cùng trang lứa. Trong khi Tết thường là thời điểm Gen Z quan tâm nhiều đến việc mua váy vóc, áo dài để chụp ảnh hay du xuân, cô lại không đặt nặng chuyện này.

Mỗi tháng, Phương Thảo thường dành khoảng 10% thu nhập cho việc mua sắm cho bản thân.

Chi tiêu cho quần áo vào dịp Tết của Thảo năm nào cũng tương tự nhau, một phần vì phong cách cá nhân thiên về sự đơn giản, dễ mặc. Quần áo của cô có thể phối cho nhiều hoàn cảnh khác nhau, thay vì những món chỉ phù hợp cho vài ngày đầu năm.

“Việc chi cả triệu cho một chiếc váy hay một bộ áo dài chỉ để chụp ảnh hoặc mặc vài ngày Tết tôi thấy hơi lãng phí và không đáng”, cô chia sẻ từ góc nhìn cá nhân.

Không chỉ trong dịp Tết, mỗi tháng Thảo thường dành khoảng 10% thu nhập cho việc mua sắm, bao gồm quần áo, đồ dùng cá nhân và các sản phẩm chăm sóc da.

Bàn về quan điểm “trẻ không mặc, già tiếc nuối”, Thảo cho biết cô không hoàn toàn đồng tình nhưng cũng không phủ nhận ý nghĩa của việc chăm chút ngoại hình dịp đầu năm. Theo cô, Tết là dịp sum vầy, gặp gỡ nên diện mạo vẫn đóng vai trò quan trọng hơn so với ngày thường. Tuy nhiên, điều đó không đồng nghĩa với việc phải đầu tư quá nhiều tiền cho quần áo.

"Mỗi người có thể lựa chọn trang phục phù hợp với sở thích và mức thu nhập của mình, thay vì chi tiêu quá tay rồi rơi vào tình trạng áp lực tài chính sau Tết", cô bày tỏ, khẳng định mình không chạy theo việc mua sắm ồ ạt mà ưu tiên sự chỉn chu, gọn gàng, vừa đủ để cảm thấy thoải mái và phù hợp với không khí ngày Tết.

Khoản tiền không dùng cho việc mua sắm quần áo dịp Tết, Thảo thường dành để đầu tư cho những mục tiêu lâu dài hơn. Cô sử dụng tiền tiết kiệm để tham gia các khóa học nâng cao kỹ năng chuyên môn, mua sắm đồ dùng cho gia đình mỗi lần về quê hoặc tích lũy cho mục tiêu chăm lo cho bố mẹ khi đau ốm trong tương lai.

Chi tiêu có tính toán

Tiến Lịch (sinh năm 1992, sống tại Hà Nội) cho biết gia đình anh luôn có kế hoạch riêng cho việc mua sắm quần áo dịp Tết. Khoản chi này thường do vợ quản lý, nhưng cả hai đã thống nhất từ trước về ngân sách.

Mỗi năm, vợ chồng anh Lịch dành khoảng 7 triệu đồng để mua quần áo mới cho mình và hai con. Tuy nhiên Tết năm nay, anh bàn với bà xã mua thêm một chiếc đồng hồ mới nhằm nâng cấp hình ảnh cá nhân.

Theo anh Lịch, chiếc đồng hồ không thuộc phân khúc quá đắt đỏ nhưng vẫn là khoản chi khác biệt so với thông lệ các năm. Việc bổ sung món đồ này được cân nhắc kỹ trong tổng thể ngân sách gia đình.

Mỗi năm, vợ chồng anh Lịch dành khoảng 7 triệu đồng để mua quần áo mới cho cả nhà.

Từ góc nhìn cá nhân, anh Lịch cho rằng chi tiêu cho mua sắm dịp Tết phụ thuộc vào điều kiện kinh tế và nhu cầu của từng gia đình.

Theo anh, với những gia đình có thu nhập hàng tỷ đồng mỗi năm, việc mua sắm hàng hiệu là điều dễ hiểu. Trong khi đó, gia đình anh có mức thu nhập ổn định nhưng ở mức trung bình, hai vợ chồng đều là người làm công ăn lương và có lối sống giản dị.

“Quần áo chỉ cần lịch sự, chất lượng tốt là được. Thường chúng tôi dành khoảng 1/5 tiền lương, thưởng tháng Tết cho khoản mua sắm này”, anh nói.

Với anh Lịch, điều quan trọng không nằm ở việc chi nhiều hay ít, mà ở sự chủ động trong kế hoạch tài chính và sự đồng thuận giữa hai vợ chồng trong mỗi quyết định chi tiêu dịp cuối năm.

Chuyên gia Thảo Linh, cố vấn tài chính tại công ty đầu tư và quản lý tài sản FIDT khu vực Hà Nội, cho biết nhiều khách hàng của chị bắt đầu có thói quen thay đổi chi tiêu vào dịp Tết. Cụ thể, thay vì chạy theo xu hướng và mua sắm số lượng lớn, họ tiên lựa chọn một vài món đồ có chất lượng tốt, tính ứng dụng cao và có thể sử dụng trong nhiều dịp khác nhau trong năm, không chỉ mỗi Tết.

Đặc biệt, những khách hàng từng trải qua những biến động kinh tế, rơi vào tình trạng nợ thẻ tín dụng vì chi tiêu vượt kiểm soát dần nhận ra giá trị của sự ổn định tài chính.

“Sự an tâm về tài chính mang lại niềm vui bền vững hơn nhiều so với cảm giác hưng phấn nhất thời khi mua một món đồ”, chị Linh nói.

Nữ cố vấn tài chính không gọi sự thay đổi này là “thắt chặt chi tiêu” theo nghĩa tiêu cực, mà là quá trình chuyển sang “chi tiêu có chủ đích”. Khi hiểu rõ giá trị của từng đồng tiền mình làm ra, chị cho rằng mỗi khoản chi cần được đặt đúng chỗ, phục vụ cho mục tiêu dài hạn thay vì chỉ thỏa mãn cảm xúc ngắn hạn.

Chuyên gia Thảo Linh cho biết nhiều khách hàng của chị bắt đầu có thói quen thay đổi chi tiêu vào dịp Tết.

Ở góc độ chuyên môn, nữ chuyên gia cho rằng chi tiêu cho sở thích cá nhân, bao gồm mua sắm quần áo, nên chiếm khoảng 10-15% tổng thu nhập là mức hợp lý. Tỷ lệ này giúp mỗi người vẫn có không gian tận hưởng cuộc sống, nhưng không làm ảnh hưởng đến các mục tiêu tài chính quan trọng khác.

Chị Linh cũng cho rằng việc sắm đồ ồ ạt vào dịp Tết là tâm lý dễ hiểu, xuất phát từ nhu cầu khẳng định bản thân, đặc biệt trong những dịp mang tính biểu tượng như Tết. Tuy nhiên, nếu việc mua sắm khiến chi tiêu vượt quá thu nhập, thậm chí phải vay mượn hay âm tiền, thì đó chỉ là cảm giác “tự do giả tạo”.

“Chúng ta hoàn toàn có thể mặc đẹp trong khả năng tài chính, thay vì để một bộ đồ đắt tiền trở thành nỗi lo hóa đơn sau Tết”, chị chia sẻ.

Với những khoản tiền không dùng cho mua sắm cá nhân, chị Linh khuyên người trẻ nên cân nhắc phân bổ vào 3 mục tiêu chính:

Quỹ dự phòng khẩn cấp: giúp mỗi người chủ động hơn trước các rủi ro bất ngờ trong cuộc sống.
Đầu tư gia tăng tài sản: có thể thông qua các kênh như cổ phiếu, vàng hoặc bất động sản, tùy theo khẩu vị rủi ro của từng người.
Đầu tư vào bản thân: được đánh giá là khoản đầu tư mang lại hiệu quả cao nhất, thông qua việc học thêm kỹ năng mới, lấy chứng chỉ chuyên môn để nâng cao năng lực làm việc và thu nhập trong tương lai.

An Chi

Ảnh: NVCC