Hồ tiêu giữ đà tăng trưởng

Việt Nam hiện giữ vị trí số một thế giới về xuất khẩu hồ tiêu, chiếm khoảng 36,3% thị phần toàn cầu. Tiêu đen vẫn là mặt hàng chủ lực, chiếm hơn 66,3% tổng lượng xuất khẩu và thị trường tiêu đen toàn cầu dự kiến sẽ tăng lên gần 6 tỷ USD vào năm 2028, mở ra cơ hội cho các sản phẩm giá trị gia tăng như tinh dầu.

Tính đến giữa tháng 7/2026, Việt Nam đã xuất khẩu gần 156.200 tấn hồ tiêu, thu về khoảng 1,02 tỷ USD. Ảnh: Chu Khôi.

Tính đến giữa tháng 7/2026, Việt Nam đã xuất khẩu gần 156.200 tấn hồ tiêu, thu về khoảng 1,02 tỷ USD. Ảnh: Chu Khôi.

Thị trường Hoa Kỳ tiếp tục là động lực tăng trưởng

Theo số liệu của Cục Hải quan, tính đến giữa tháng 7/2026, Việt Nam đã xuất khẩu gần 156.200 tấn hồ tiêu, thu về khoảng 1,02 tỷ USD. Giá trị xuất khẩu duy trì ở mức cao nhờ giá hồ tiêu trên thị trường thế giới tiếp tục giữ ở mặt bằng tích cực. Hoa Kỳ tiếp tục là thị trường xuất khẩu lớn nhất của hồ tiêu Việt Nam với 36.040 tấn trong 6 tháng đầu năm, chiếm gần 24,7% tổng lượng xuất khẩu. Lượng xuất khẩu sang thị trường này tăng 24,5%, trong khi kim ngạch tăng 18,2% so với cùng kỳ năm trước.

Theo Hiệp hội Hồ tiêu và Cây gia vị Việt Nam (VPSA), trong ngắn hạn, giá hồ tiêu được dự báo tiếp tục ổn định nếu tình hình địa chính trị thế giới không có nhiều biến động. Trong trường hợp căng thẳng tại Trung Đông được giải quyết, giá hồ tiêu có thể tăng trở lại do lượng tồn kho tại các thị trường nhập khẩu đã xuống mức thấp, trong khi nguồn cung từ các quốc gia sản xuất lớn đang ở mức thấp nhất trong nhiều năm. Tuy nhiên, triển vọng xuất khẩu sang Hoa Kỳ cũng đối mặt với những thách thức mới khi nước này áp dụng mức thuế nhập khẩu 12,5% đối với hàng hóa của Việt Nam. Chính sách này có thể khiến chi phí nhập khẩu tăng lên, buộc các doanh nghiệp (DN) nhập khẩu thận trọng hơn trong việc ký kết hợp đồng và đàm phán giá.

Dù vậy, VPSA nhận định tác động đối với ngành hồ tiêu sẽ không quá lớn nếu các quốc gia cạnh tranh cũng chịu mức thuế tương tự. Trong bối cảnh Hoa Kỳ vẫn phụ thuộc đáng kể vào nguồn cung hồ tiêu nhập khẩu và Việt Nam đang là nhà cung cấp lớn nhất cho thị trường này, xuất khẩu hồ tiêu sang Hoa Kỳ vẫn được kỳ vọng duy trì ổn định trong trung và dài hạn.

Cơ hội mở rộng thị trường

Theo VPSA, sau hơn 20 năm giữ vị trí quốc gia xuất khẩu hồ tiêu lớn nhất thế giới, ngành hồ tiêu Việt Nam đang bước vào giai đoạn phát triển mới, khi dư địa mở rộng diện tích canh tác gần như không còn.

Chủ tịch VPSA Hoàng Thị Liên cho biết, quỹ đất sản xuất ngày càng hạn chế, cạnh tranh với nhiều loại cây trồng khác, trong khi các quy định mới của thị trường nhập khẩu, đặc biệt là Quy định chống mất rừng của Liên minh châu Âu (EUDR), đang đặt ra những yêu cầu ngày càng cao đối với hoạt động sản xuất.

Điều đó đồng nghĩa ngành hồ tiêu không thể tiếp tục phát triển dựa vào tăng sản lượng hay cạnh tranh bằng giá thấp mà phải chuyển sang mô hình tăng trưởng dựa trên chất lượng, thương hiệu và giá trị gia tăng.

Để duy trì tốc độ tăng trưởng hai con số trong năm 2026, VPSA cho rằng DN cần đầu tư mạnh hơn vào vùng nguyên liệu đạt chuẩn, tăng cường liên kết với nông dân, kiểm soát dư lượng thuốc bảo vệ thực vật, hoàn thiện hệ thống truy xuất nguồn gốc và đáp ứng đầy đủ các tiêu chuẩn kỹ thuật của thị trường nhập khẩu.

Song song với đó, DN cần chủ động thích ứng với xu hướng tiêu dùng xanh thông qua phát triển nông nghiệp tái sinh, kinh tế tuần hoàn, giảm phát thải carbon và sử dụng hiệu quả tài nguyên nước.

Đồng quan điểm, ông Nguyễn Đỗ Anh Tuấn - Vụ trưởng Vụ Hợp tác quốc tế (Bộ Nông nghiệp và Môi trường) cũng cho rằng, Việt Nam tiếp tục duy trì vị trí quốc gia xuất khẩu hồ tiêu số một thế giới từ năm 2001 và trở thành nước xuất khẩu quế lớn nhất thế giới từ năm 2022. Đây là nền tảng quan trọng để ngành mở rộng thị trường trong thời gian tới.

Tuy nhiên, theo ông Tuấn, lợi thế này chỉ có thể được duy trì nếu DN chuyển mạnh sang tư duy hội nhập chủ động, đầu tư công nghệ chế biến sâu, xây dựng thương hiệu và nâng cao giá trị gia tăng.

Dù triển vọng xuất khẩu nửa cuối năm vẫn được đánh giá tích cực, nhưng các chuyên gia cho rằng, dư địa mở rộng thị phần tại Hoa Kỳ không còn nhiều khi thị phần của Việt Nam đã tiến sát ngưỡng 80%.

Trong khi đó, bối cảnh cạnh tranh từ Brazil vẫn hiện hữu và nguồn cung toàn cầu tiếp tục gia tăng, động lực tăng trưởng của ngành tiêu sẽ không còn đến từ cạnh tranh về giá hay mở rộng sản lượng xuất khẩu, mà phụ thuộc nhiều hơn vào khả năng nâng cao giá trị gia tăng.

Vì vậy, đối với DN, ưu tiên trong giai đoạn tới là duy trì nguồn cung ổn định, nâng cao chất lượng sản phẩm, đáp ứng các tiêu chuẩn về an toàn thực phẩm, truy xuất nguồn gốc và phát triển các sản phẩm chế biến sâu. Đây được xem là yếu tố quyết định để củng cố vị thế tại các thị trường lớn, đồng thời nâng cao hiệu quả xuất khẩu trong bối cảnh cạnh tranh ngày càng gay gắt.

Ông Ngô Xuân Nam - Phó giám đốc Văn phòng Văn phòng Thông báo và điểm hỏi đáp quốc gia về vệ sinh dịch tễ và kiểm dịch động, thực vật Việt Nam (SPS Việt Nam) nhấn mạnh: Xu hướng sản xuất bền vững và phát triển chuỗi giá trị hồ tiêu carbon thấp đang trở thành yêu cầu bắt buộc. Khách hàng quốc tế hiện không chỉ đánh giá chất lượng sản phẩm mà còn đặc biệt quan tâm đến khả năng truy xuất nguồn gốc, tính minh bạch và mức độ đáp ứng các tiêu chuẩn môi trường.

Khanh Lê

Nguồn Đại Đoàn Kết: https://daidoanket.vn/ho-tieu-giu-da-tang-truong.html