Hình ảnh cung đường đến Trại căn cứ Everest trong mùa cao điểm 2025
Những thay đổi lớn đầu tiên trong nhiều thập kỷ được đưa ra nhằm hạn chế tình trạng quá tải và cải thiện an toàn khi chinh phục đỉnh Everest, Nepal.
Đ

Mặt trời lặn trên thủ đô Kathmandu, trung tâm hậu cần và cửa ngõ của hầu hết các chuyến thám hiểm quốc tế đến Everest. (Nguồn: Nikkei Asia)
Khi mùa đi bộ đường dài mùa Xuân khép lại vào tháng 5, hàng chục người khuân vác lại tất bật gùi những vật nặng trên lưng để tháo dỡ Trại căn cứ Everest. Trên tuyến đường từ Lukla - thị trấn nhỏ được coi là “cửa ngõ lên Everest”, những khoảnh khắc yên bình hiếm hoi nhanh chóng bị lấp đầy bởi sự chen chúc của đàn bò Tây Tạng và du khách. Khung cảnh ấy phần nào phản ánh tình trạng quá tải trên cung đường dẫn lên đỉnh núi cao nhất thế giới, đặt ra những câu hỏi ngày càng nghiêm túc về tính bền vững của hành trình này.
Trước sức ép đó, sau nhiều năm tranh luận, chính phủ Nepal đã quyết định hành động. Loạt quy định mới vừa công bố được coi là bước thay đổi lớn đầu tiên trong nhiều thập kỷ đối với việc tiếp cận Everest, với mục tiêu bảo đảm an toàn hơn cho người leo núi và tạo nền tảng phát triển bền vững.
Theo quy định, các đoàn leo núi bắt buộc phải duy trì tỷ lệ hướng dẫn viên/khách hàng rõ ràng, đồng thời bảo đảm mức lương tối thiểu hàng ngày cho hướng dẫn viên cùng chính sách bảo hiểm nhân thọ toàn diện hơn. Đặc biệt, những ai muốn chinh phục Everest phải chứng minh năng lực bằng việc leo thành công một đỉnh cao từ 7.000 mét trở lên – điều mà giới chuyên gia đánh giá là một “bước ngoặt” trong quản lý.
Mặc dù hình thức cuối cùng của bộ quy tắc mới vẫn đang được bàn thảo tại Kathmandu, một số điều khoản đã bắt đầu áp dụng. Toàn bộ khuôn khổ dự kiến sẽ chính thức có hiệu lực từ tháng 3/2026, trùng với mùa leo núi Xuân, đánh dấu giai đoạn mới trong quản lý hoạt động chinh phục “nóc nhà thế giới”.
Sự thay đổi này mang ý nghĩa quan trọng không chỉ với cộng đồng leo núi mà cả nền kinh tế Nepal. Quốc gia Nam Á này sở hữu tám trong số 14 đỉnh núi cao trên 8.000 mét, chiếm khoảng 15% diện tích đất liền. Mỗi năm, hàng ngàn nhà leo núi và trekker quốc tế đổ về, đóng góp nguồn thu đáng kể cho ngân sách.
Chỉ riêng mùa Xuân năm 2023, Nepal đã thu 5,8 triệu USD phí cấp phép, trong đó Everest chiếm tới 5 triệu USD. Ngành du lịch leo núi cũng ước tính hỗ trợ hơn 500.000 việc làm trên toàn quốc và được Diễn đàn Kinh tế Nepal mô tả là “nguồn thu nhập rất cần thiết cho nền kinh tế nông thôn”.
Tuy vậy, câu hỏi lớn vẫn còn bỏ ngỏ khi nhiều ý kiến băn khoăn liệu những biện pháp mới có đủ sức giải quyết tình trạng quá tải, giảm thiểu rủi ro và mang lại hiệu quả dài hạn trong việc bảo vệ tuyến đường huyết mạch dẫn lên đỉnh Everest.

Trên chuyến bay ngắn từ Ramechhap đến Lukla, tiếp viên của Tara Air bình tĩnh làm việc giữa hành trình được mệnh danh là một trong những đường bay căng thẳng nhất. (Nguồn: Nikkei Asia)

Hành khách ghi lại hình ảnh hùng vĩ của dãy Himalaya khi bay ngang qua các đỉnh núi. (Nguồn: Nikkei Asia)

Sân bay Tenzing-Hillary ở Lukla, với đường băng ngắn và dốc, được coi là một trong những sân bay nguy hiểm nhất thế giới. (Nguồn: Nikkei Asia)

Đoàn la vượt cầu treo trong Công viên quốc gia Sagarmatha, vận chuyển hàng hóa cho các đoàn thám hiểm. (Nguồn: Nikkei Asia)

Người dân địa phương sơn lại bánh xe cầu nguyện bên đường đến Namche Bazaar, điểm dừng chân chính cho các chuyến leo Everest. (Nguồn: Nikkei Asia)

Nằm ở độ cao 3.440 mét, Namche Bazaar là một trong những thị trấn chính trên đường mòn đến Trại căn cứ Everest. (Nguồn: Nikkei Asia)

Một người khuân vác đang xem một trận bóng chuyền gay cấn ở Namche Bazaar. (Nguồn: Nikkei Asia)

Binh sĩ Quân đội Hoàng gia Nepal tuần tra dọc tuyến đường mòn, lực lượng chịu trách nhiệm bảo vệ Công viên quốc gia Sagarmatha. (Nguồn: Nikkei Asia)

Người đi bộ băng qua thung lũng với những đỉnh núi cao chót vót, trên chặng cuối tiến về Trại căn cứ Everest. (Nguồn: Nikkei Asia)

Khu vực lều bạt của Trại căn cứ Everest, trải dài dưới chân thác băng Khumbu. (Nguồn: Nikkei Asia)

Ánh đèn pha soi đường lên Kala Patthar, nơi người leo núi kiên cường vượt lạnh giá để ngắm toàn cảnh Everest. (Nguồn: Nikkei Asia)

Từ Kala Patthar, phần thưởng là khung cảnh hùng vĩ của đỉnh Everest cao vút vượt lên trên dãy Himalaya láng giềng. (Nguồn: Nikkei Asia)

Người khuân vác gùi vật nặng rời Trại căn cứ khi mùa Xuân khép lại, cho thấy những vất vả sau mùa leo núi cao điểm. (Nguồn: Nikkei Asia)

Trực thăng lướt qua bầu trời khi mây kéo đến, che khuất tầm nhìn cuối cùng về “nóc nhà thế giới”. (Nguồn: Nikkei Asia)