Hành trình mang vinh quang về đất nước

Lãnh đạo Sở Giáo dục và Đào tạo trao thưởng cho đội tuyển Robotics của Trường Trung học phổ thông chuyên Huỳnh Mẫn Đạt, giáo viên hướng dẫn và đại diện ban giám hiệu trường vì đã đoạt giải nhì vòng chung kết toàn cầu Robotics for Good Youth Challenge 2026. Ảnh: BÍCH TUYỀN

Đội tuyển Robotics của Trường THPT chuyên Huỳnh Mẫn Đạt giành giải nhất quốc gia bảng Senior tại Robotics for Good Youth Challenge Việt Nam mùa giải 2025 - 2026 với 2 sản phẩm: Robot phân loại trái cây và robot gieo hạt giống. Với thành tích này, đội trở thành đại diện Việt Nam tham dự vòng chung kết toàn cầu Robotics for Good Youth Challenge và Hội nghị Thượng đỉnh toàn cầu về trí tuệ nhân tạo (AI for Good Global Summit) do ITU - Liên Hợp Quốc tổ chức tại Geneva.

Độc đáo robot phân loại trái cây và gieo hạt giống

Robot phân loại trái cây là robot đảm nhiệm vai trò nhận diện, phân loại và thu hoạch trái cây theo yêu cầu của bài toán. Cấu trúc tổng thể bao gồm phần thân chính vững chắc, hệ thống phân loại phía dưới (dùng để gạt hoặc hất trái cây trên mặt đất) và hệ thống phân loại phía trên (một cánh tay robot phức tạp để thu hoạch các mục tiêu ở trên cao). Các thuật toán cốt lõi của robot phân loại trái cây bao gồm các vòng lặp kiểm tra sai số để quay (sử dụng Gyro Sensor), hàm chạy theo khoảng cách cm với gia tốc mượt mà, đặc biệt là các hàm phân loại màu sắc để đưa ra quyết định hất hoặc giữ lại trái cây dựa trên màu sắc đọc được.

Robot gieo hạt giống là phiên bản nâng cấp, được tối ưu hóa từ kinh nghiệm thi đấu vòng loại để đảm bảo tốc độ và độ chính xác cao hơn. Cấu trúc bao gồm phần thân di chuyển (2 bánh), một cánh tay chuyên dụng để thả hạt giống vào đúng ô và một cánh tay gạt nước để thực hiện nhiệm vụ tưới tiêu mô phỏng. Điểm nhấn là việc tối ưu trọng tâm và bổ sung các thanh dẫn hướng cao để robot đi thẳng chuẩn xác hơn. Nó hoạt động dựa trên việc tính toán chính xác quãng đường và góc quay để di chuyển đến đúng vị trí các lô đất trên sa bàn. Về thuật toán, robot gieo hạt áp dụng cả 2 phương pháp lập trình: Lập trình khối (block) và lập trình Python (Pybricks).

Trải qua quá trình thiết kế, chế tạo, lập trình, vận hành thử nghiệm, nâng cấp, đến với đấu trường quốc tế, 2 sản phẩm robot phân loại trái cây và robot gieo hạt giống của đội vận hành ổn định, đáp ứng các yêu cầu kỹ thuật của ban tổ chức. Cùng với khả năng phối hợp hiệu quả và bản lĩnh thi đấu trước áp lực tại sân chơi toàn cầu, đội xuất sắc giành giải nhì bảng Senior.

Chiến thắng vinh quang

Thầy Phạm Ngọc Thiện - Hiệu trưởng Trường THPT chuyên Huỳnh Mẫn Đạt cho biết để đạt thành tích cao tại đấu trường quốc gia và quốc tế, các thành viên đội, giáo viên hướng dẫn trải qua nhiều khó khăn, thử thách. Hứng thú với cuộc thi robot, một nhóm học sinh của Trường THPT chuyên Huỳnh Mẫn Đạt tận dụng thiết bị từ phòng học STEM của trường để nghiên cứu thiết kế, chế tạo, vận hành, quay video gửi dự thi. Cả 2 đội HMD1 và HMD2 xuất sắc vượt qua vòng loại khu vực và vòng thi online, bước vào vòng thi quốc gia.

Trong quá trình vận hành thực tế, hệ thống cảm biến thường xuyên xuất hiện sai số khi phải hoạt động dưới các điều kiện ánh sáng môi trường khác nhau. Việc tính toán và thiết kế quỹ đạo di chuyển trên sa bàn đôi lúc phát sinh lỗi, dẫn đến tình trạng robot bị kẹt cơ cấu hoặc va chạm chướng ngại vật.

Các thành viên phải chịu áp lực lớn từ cường độ thi đấu liên tục. Rào cản ngôn ngữ cũng là một thách thức không nhỏ khi toàn bộ bộ luật thi đấu và các điều khoản kỹ thuật do Liên Hợp Quốc ban hành đều bằng tiếng Anh chuyên ngành vô cùng phức tạp. “Để khắc phục khó khăn, mentor cùng các thành viên kiên trì vẽ, mô phỏng và kiểm tra lại các cấu trúc hình học. Mọi tỷ lệ, tọa độ không gian và góc nhìn chiều sâu đều được tính toán lại cực kỳ chi tiết, đảm bảo các điểm tọa độ di chuyển không bị chèn lên nhau hay trùng lặp, qua đó khắc phục triệt để lỗi va chạm điểm. Đội liên tục tổ chức các buổi thi thử ép thời gian nhằm rèn luyện phản xạ xử lý tình huống nhanh”, thầy Phạm Ngọc Thiện cho biết.

Các em Lê Quang Bảo Phúc - học sinh lớp 11 chuyên tin, Trần Hoàng Bách - học sinh lớp 11 chuyên toán 1 và Trần Huỳnh Hải Dương - học sinh lớp 11 chuyên tiếng Anh là những gương mặt xuất sắc, được chọn từ đội tuyển dự thi quốc gia. Chúng tôi gặp các em trở về từ Thụy Sĩ với tâm trạng hân hoan, tự hào sau chiến thắng vinh quang tại đấu trường quốc tế. Hải Dương cho biết: “Chúng em tự hào vì đội giành chiến thắng ở sân chơi quốc tế. Tham gia cuộc thi với tinh thần học hỏi, tích lũy kinh nghiệm, chúng em rất bất ngờ với thành tích này. Giải thưởng tạo động lực mạnh mẽ để chúng em tin rằng nếu kiên trì và quyết tâm, chúng em sẽ gặt hái thành công”.

Đạt thành tích cao tại đấu trường quốc gia và quốc tế là minh chứng cho thấy khi được tạo điều kiện học tập, nghiên cứu, học sinh An Giang sẽ phát huy tốt năng lực làm chủ công nghệ mới. Thành tích nổi trội này phản ánh chuyển biến tích cực của giáo dục STEM, góp phần chuẩn bị nguồn nhân lực chất lượng cao đáp ứng yêu cầu phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia trong giai đoạn mới.

BÍCH TUYỀN