Gỡ từng "nút thắt" đất đai từ cơ sở
Từ hỗ trợ người dân hoàn thiện thủ tục, rà soát hồ sơ cũ đến chỉnh lý bản đồ, chuẩn hóa dữ liệu, nhiều địa phương ở Gia Lai đang tháo gỡ vướng mắc đất đai từ cơ sở. Cách làm này vừa bảo đảm quyền lợi người dân, vừa tạo nền tảng quản lý minh bạch, khai thác hiệu quả nguồn lực đất đai.
Gỡ vướng từng hồ sơ
Đất đai gắn trực tiếp với quyền lợi người dân nhưng thường phát sinh vướng mắc do giấy tờ lập qua nhiều thời kỳ, thông tin chưa đồng nhất hoặc người dân gặp khó khi thực hiện thủ tục số.
Vì vậy, nhiều địa phương bắt đầu từ việc hướng dẫn từng trường hợp, đối chiếu giấy tờ và hỗ trợ ngay tại cơ sở.

Người dân làm thủ tục đất đai tại Trung tâm Phục vụ hành chính công xã Ia Phí. Ảnh: N.S
Tại xã Ia Phí, việc hỗ trợ được thực hiện từ khâu tiếp nhận. Ở Trung tâm Phục vụ hành chính công xã, cán bộ trực tiếp hướng dẫn người dân chuẩn bị giấy tờ, kê khai thông tin, thao tác trên hệ thống và hoàn thiện thủ tục liên quan.
Anh Đỗ Văn Dũng (làng Bàng) có mảnh đất hơn 300 m² do gia đình để lại nhiều năm trước. Một phần diện tích có tranh chấp với hộ liền kề nên việc hoàn thiện thủ tục quyền sử dụng đất kéo dài. Khi đến UBND xã, anh được cán bộ địa chính và đoàn viên, thanh niên tận tình hướng dẫn.
“Nhờ cán bộ hướng dẫn cụ thể, gia đình tôi đã từng bước hoàn thiện giấy tờ để sớm được cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất”-anh Dũng chia sẻ.
Tương tự, bà Từ Thị Minh (thôn 3) được kiểm tra giấy tờ, hướng dẫn kê khai và thực hiện thủ tục sang nhượng đất cho con tại bộ phận tiếp nhận và trả kết quả. Theo bà Minh, được hỗ trợ ngay tại xã giúp giảm nhiều lần đi lại.
Ông Nguyễn Thế Chiến Thắng - Phó Giám đốc Trung tâm Phục vụ hành chính công xã Ia Phí - cho biết, việc huy động nhiều lực lượng cùng tham gia đã giúp người dân tiếp cận thủ tục thuận lợi hơn, giảm sai sót và nâng cao chất lượng giải quyết các thủ tục liên quan đến đất đai.

Các cán bộ địa chính xã Ia Khươl đến từng thôn, làng hỗ trợ người dân làm thủ tục đất đai. Ảnh: N.S
Nếu Ia Phí tập trung tháo gỡ khó khăn ở khâu thủ tục thì tại xã Ia Khươl, "điểm nghẽn" chủ yếu nằm ở hồ sơ và bản đồ địa chính được lập qua nhiều thời kỳ.
Thay vì chờ người dân đến trụ sở, xã thành lập các tổ công tác xuống tận thôn, làng rà soát từng thửa đất, xác định chủ sử dụng, thu thập thông tin và hướng dẫn kê khai. Qua rà soát, nhiều trường hợp thay đổi chủ sử dụng, giấy chứng nhận thất lạc hoặc thông tin trong giấy tờ cũ không còn phù hợp thực tế.
Theo Văn phòng Đăng ký đất đai - Chi nhánh Chư Păh, Ia Khươl có 933 thửa đất của hộ gia đình, cá nhân cần kê khai, đăng ký lần đầu; trong đó, 64 dữ liệu bị trống hoặc trùng, chưa có thông tin chủ sử dụng.
Đến nay, 366 thửa đã được thu thập thông tin, bàn giao để số hóa; 51 trường hợp mất giấy chứng nhận; 54 thửa chưa xác định chủ sử dụng; 19 thửa hoàn thành kê khai, đăng ký, ký số; còn 379 dữ liệu tiếp tục rà soát.
Chị Nguyễn Thị Phương Huệ - cán bộ địa chính xã Ia Khươl - cho biết, với trường hợp thông tin thay đổi qua nhiều năm, cán bộ phải phối hợp với trưởng thôn và người dân xác minh nguồn gốc, chủ sử dụng, hiện trạng. Một số tài liệu lưu trữ chưa đầy đủ; nhiều khu vực vẫn sử dụng bản đồ địa chính cũ nên có chênh lệch giữa giấy tờ và thực tế.
Theo ông Cao Phi Văn - Phó Chủ tịch UBND xã Ia Khươl, địa phương đã đề nghị cơ quan chuyên môn phối hợp đo đạc, chỉnh lý những khu vực có sai lệch trên bản đồ địa chính năm 2001. Đây là cơ sở trích lục phù hợp hiện trạng, xác định đúng ranh giới, diện tích và hạn chế tranh chấp.
Chuẩn dữ liệu để quản lý lâu dài
Nếu giải quyết từng trường hợp giúp tháo gỡ khó khăn trước mắt, thì chuẩn hóa dữ liệu đất đai là bước đi lâu dài nhằm nâng cao hiệu quả quản lý, tạo nền tảng khai thác nguồn lực đất đai.

Cán bộ xã Ia Sao hướng dẫn người dân chuẩn hóa dữ liệu đất đai. Ảnh: N.S
Tại xã Ia Sao, cả hệ thống chính trị được huy động tham gia kê khai, xác minh nguồn gốc và cập nhật thông tin từng thửa đất. UBND xã đã thành lập Ban Chỉ đạo và 5 tổ công tác, phối hợp với Công an xã, Chi nhánh Văn phòng Đăng ký đất đai Ayun Pa triển khai tại từng thôn, buôn.
Người dân được thông báo mang giấy tờ về nguồn gốc, quá trình sử dụng đất, chuyển quyền và căn cước công dân để đối chiếu, cập nhật dữ liệu.
Theo kế hoạch, toàn xã có hơn 5.200 thửa đất cần rà soát, kê khai. Đối với nhóm đất do UBND xã và các tổ chức quản lý, địa phương đã hoàn thành 964/989 thửa, đạt 97,47%.
Tuy nhiên, xã vẫn còn hơn 2.100 thửa chưa xác định được người sử dụng hoặc địa chỉ để liên hệ kê khai. Đây là nhóm cần nhiều thời gian xác minh, nhất là trường hợp chủ sử dụng đã mất, chuyển nơi ở hoặc thông tin nhân thân không còn trùng khớp.
Để đẩy nhanh tiến độ, các tổ công tác phân loại theo từng nhóm. Trường hợp đủ giấy tờ được ưu tiên hoàn thiện; thửa chưa xác định chủ sử dụng tiếp tục xác minh; trường hợp vướng ranh giới, diện tích, nguồn gốc hoặc hiện trạng được lập danh sách riêng để xử lý.
Chị Ksor H’Li (buôn Hoang, xã Ia Sao) cho hay, sau khi được chính quyền địa phương và trưởng thôn hướng dẫn kê khai đất đai, chị mang các giấy tờ liên quan đến đối chiếu. Qua kiểm tra, thông tin cơ bản chính xác, giúp chị yên tâm hơn về hồ sơ đất đai của gia đình.
Ông Nguyễn Trọng Nam - Phó Trưởng phòng Kinh tế xã Ia Sao - thông tin: Một số dữ liệu đất đai còn sai lệch, nhất là thông tin nhân thân. Với trường hợp phức tạp, Ban Chỉ đạo xã tiếp tục đôn đốc các tổ công tác phối hợp xác minh, tháo gỡ để đẩy nhanh tiến độ chuẩn hóa dữ liệu.

