Giữ rừng mùa măng

Từ thực tiễn trên, các đơn vị chủ rừng đã chủ động triển khai các phương án: dựng chốt, tăng cường tuần tra ngày đêm, kết hợp tuyên truyền để giữ rừng từ sớm, từ xa.

Lực lượng kiểm lâm của Khu Bảo tồn thiên nhiên - văn hóa Đồng Nai tuần tra tại khu vực có nhiều măng rừng.

Bám chốt canh trực 24/24 giờ

Những ngày này, tại các cánh rừng già thuộc Khu Bảo tồn thiên nhiên - văn hóa Đồng Nai (khu bảo tồn), những chuyến tuần tra ngày đêm vẫn nối tiếp nhau giữa những cơn mưa rừng. Đồng thời, các chốt kiểm soát dã chiến được dựng lên ở những vị trí trọng điểm, nơi có nhiều đường mòn, khu vực giáp ranh và nguồn măng tự nhiên phong phú.

Trạm Kiểm lâm Suối Kốp (thuộc Hạt Kiểm lâm khu bảo tồn) được giao quản lý gần 5 ngàn hécta rừng. Địa bàn rộng lớn và có hơn 10km đường ranh giáp khu dân cư ấp Lý Lịch (xã Phú Lý), nhiều nơi nhà dân chỉ cách bìa rừng vài bước chân. Đây là địa bàn có nhiều măng rừng và cũng là một trong những khu vực thường phát sinh tình trạng người dân vào rừng thu hái các loại lâm sản phụ.

Trạm trưởng Trạm Kiểm lâm Suối Kốp Trương Minh Ngọc cho biết: Hằng năm, ngay từ đầu mùa mưa, ban giám đốc khu bảo tồn và hạt kiểm lâm đã chỉ đạo lập các chốt dã chiến tại những khu vực trọng điểm trong rừng. Theo đó, lực lượng kiểm lâm của Khu bảo tồn chủ động phối hợp với Vườn quốc gia Cát Tiên, công an xã và dân quân địa phương tổ chức cắm chốt 24/24 giờ trong cao điểm mùa măng, kéo dài từ 1,5-2 tháng. Các cán bộ, chiến sĩ thay phiên nhau bám chốt, kiểm soát các lối mở, đường mòn dẫn vào rừng.

Theo ông Trương Minh Ngọc, nếu tuần tra rừng vào mùa nắng đã rất vất vả thì công việc vào mùa mưa càng thêm nhọc nhằn hơn. Bởi đất rừng trơn trượt, đường mòn lầy lội, cây khô có thể gãy đổ bất cứ lúc nào. Những chuyến tuần tra ban đêm chủ yếu dựa vào ánh đèn pin, nhưng cũng hạn chế sử dụng để tránh các đối tượng phát hiện, tẩu thoát. “Gần đây, voi rừng xuất hiện và hoạt động thường xuyên trên địa bàn. Gặp đàn voi trong đêm là rủi ro rất lớn. Vì vậy, lực lượng đi tuần tra hay cắm chốt phải vừa nâng cao cảnh giác an toàn vừa đảm bảo hoàn thành nhiệm vụ được giao”- ông Ngọc chia sẻ.

Sau hơn một tháng cao điểm mùa măng, nhờ sự canh trực cả ngày lẫn đêm của lực lượng tại các chốt dã chiến và kết hợp với các tuyến tuần tra khép kín địa bàn đã giúp tình trạng người dân lén lút xâm nhập rừng giảm đáng kể. Qua kiểm tra, lực lượng kiểm lâm Trạm Kiểm lâm Suối Kốp đã kịp thời phát hiện, nhắc nhở trên 30 trường hợp tự ý xâm nhập vào rừng; đồng thời tổ chức, vận động người dân làm bản cam kết không tái phạm về sau.

Giữ gìn những cánh rừng quý giá

Phó Hạt trưởng Hạt Kiểm lâm Khu bảo tồn Hồ Thái Nguyên cho hay: Mùa mưa hằng năm là thời điểm các loài măng rừng phát triển mạnh. Trong khi đó, đây cũng là mùa nông nhàn của một bộ phận người dân sống ven rừng. Với những lao động thời vụ, măng và một số sản vật tự nhiên có thể trở thành nguồn thu nhập bổ sung.

Từ thực tế quản lý, Khu bảo tồn xác định nguy cơ người dân tự ý vào rừng tập trung ở các khu vực gần đường giao thông, khu dân cư, đường mòn, vùng giáp ranh và nơi có nhiều măng tự nhiên. Điều đáng lo là từ việc vào rừng tìm măng có thể phát sinh những hành vi vi phạm khác như: đặt bẫy, săn bắt động vật hoang dã, khai thác cây rừng, lấy củi hoặc vận chuyển lâm sản trái phép... Vì vậy, lực lượng kiểm lâm phải kiểm soát cả những nguy cơ phát sinh từ các lối mòn dẫn vào rừng.

Năm 2026, Khu bảo tồn xác định những khu vực có nhiều măng tại các Trạm Kiểm lâm: Suối Ràng, Bù Đăng, Suối Kốp, Đakinde và Trung ương Cục miền Nam. Từ đó, đơn vị đã sớm có phương án tăng cường kiểm tra, kiểm soát phù hợp, chặt chẽ xuyên suốt mùa măng rừng.

Đến nay, các Trạm Kiểm lâm: Cơ động, Bù Đăng, Đakinde, Suối Ràng, Suối Kốp, Bàu Điền, Rang Rang và Trung ương Cục miền Nam đã thực hiện khoảng 352 tuyến tuần tra, với tổng quãng đường khoảng 9.515km/2.660 giờ tuần tra. Đồng thời, đơn vị sử dụng các thiết bị công nghệ như: GPS, SMART, camera giám sát và các phương tiện hỗ trợ để nâng cao khả năng phát hiện, kiểm soát những điểm có nguy cơ xâm nhập rừng.

Tuy nhiên, lực lượng kiểm lâm xác định tuần tra, chốt chặn chỉ là một phần của công tác bảo vệ rừng. Tuyên truyền, vận động người dân chấp hành quy định pháp luật mới là giải pháp lâu dài để giảm vi phạm từ cơ sở. Cho nên, trong mỗi chuyến tuần tra, cán bộ kiểm lâm đều kết hợp nhắc nhở, tuyên truyền về chủ trương của Đảng và chính sách, pháp luật của Nhà nước trong lĩnh vực lâm nghiệp cho người dân nắm; những trường hợp vi phạm bị xử lý theo quy định và được vận động ký cam kết không tái phạm.

“Nhờ kiên trì thực hiện cách làm “mưa dầm thấm lâu” trong tuyên truyền, công tác giữ rừng đã có thêm một lớp bảo vệ vững chắc từ cộng đồng. Khi người dân hiểu rằng, mỗi lối mòn vào rừng không chỉ là một con đường, mà còn là một phần của hệ sinh thái cần được gìn giữ, những cánh rừng sẽ giảm bớt áp lực từ chính những người sống quanh rừng. Từ đó, ngày càng có nhiều người tự nguyện chung tay, góp sức bảo vệ rừng, giữ gìn hệ sinh thái quý giá cho hôm nay và mai sau” - ông Hồ Thái Nguyên chia sẻ.