Đô thị xanh bên dòng Nhật Lệ
Trải qua nhiều thăng trầm, biến động, Đồng Hới luôn mang sứ mệnh quan trọng trong tiến trình phát triển của quê hương. Được thiên nhiên ưu ái có rừng, có bờ biển dài và đẹp, có bán đảo Bảo Ninh ví như “hòn ngọc biển Đông”, với bề dày truyền thống lịch sử, văn hóa, cách mạng cùng bàn tay, khối óc lao động sáng tạo của bao thế hệ người dân đã trở thành sức mạnh nội sinh để Đồng Hới nắm bắt cơ hội, hiện thực khát vọng không ngừng vươn lên tầm cao mới…
Kỳ tích Đồng Hới
Theo sử sách, địa danh Đồng Hới có từ lâu đời. Năm 1883, nhà Nguyễn ký hòa ước thừa nhận nền bảo hộ của thực dân Pháp ở Trung Kỳ. Hai năm sau, quân viễn chinh Pháp kéo vào chiếm đóng Động Hải. Cứ điểm quan trọng này trở thành nơi đặt bộ máy cai trị của thực dân Pháp ở tỉnh Quảng Bình cũ. Từ đó vùng đất này có tên là Đồng Hới và trở thành một thị xã tỉnh lỵ. Năm 1939, khi Pháp cho lập bộ máy quản lý hành chính cấp thị xã, Đồng Hới có 7.000 người, đời sống kinh tế dựa vào các nghề, như: Đánh bắt thủy sản, nông nghiệp, mộc, nề, may mặc, chạm trổ, đúc đồng...
Từ sau Cách mạng tháng Tám thành công đến nay, tổ chức bộ máy hành chính Đồng Hới qua nhiều lần thay đổi phù hợp với tình hình đặc điểm trong từng giai đoạn cách mạng. Địa giới hành chính của Đồng Hới cũng vì vậy mà trải qua nhiều lần biến động. Dù ở giai đoạn lịch sử nào, Đồng Hới vẫn vươn mình trỗi dậy, phát triển trên tất cả các lĩnh vực kinh tế-xã hội, giữ vững quốc phòng-an ninh.

Với những “nhịp cầu mơ”, bán đảo Bảo Ninh giữa ba bề sông nước trở nên gần hơn với trung tâm tỉnh lỵ - Ảnh: H.Tr
Với những nỗ lực xây dựng kiến thiết không ngừng, năm 2003, thị xã Đồng Hới được công nhận đô thị loại III trực thuộc tỉnh. Năm 2004, TP. Đồng Hới được thành lập trên cơ sở thị xã Đồng Hới. Năm 2014, Đồng Hới được công nhận, nâng tầm lên đô thị loại II.
Hòa trong dòng chảy lịch sử cùng quê hương, đất nước, năm 2025, Đồng Hới chia tách, sáp nhập, trở thành đô thị, trung tâm tỉnh lỵ mới của tỉnh Quảng Trị. Dù đơn vị hành chính thị xã, thành phố hay phường thì người dân Đồng Hới vẫn luôn tự hào với danh xưng được gắn bó, giữ gìn từ bao đời nay.
Dấu ấn những công trình
Trên cơ sở hợp nhất 8 phường, xã, Đồng Hới có diện tích tự nhiên trên 41km2, dân số gần 85.000 người. Đây là địa bàn tập trung các cơ quan, tổ chức chính trị, kinh tế, văn hóa, xã hội của tỉnh, là hạt nhân trong cấu trúc phát triển đô thị trung tâm của tỉnh mới.
Chủ tịch UBND phường Đồng Hới Hoàng Ngọc Đan cho biết: Được kế thừa trên nền tảng của TP. Đồng Hới cũ, những năm qua, diện mạo phường Đồng Hới hình thành khang trang, văn minh; hệ thống hạ tầng kỹ thuật, hạ tầng xã hội được đầu tư, nâng cấp đồng bộ hơn, tạo nền tảng cho sự phát triển lâu dài; khẳng định vị thế, tầm vóc của đô thị trung tâm đối với sự phát triển chung của tỉnh nhà.
Nhiều dự án phát triển hạ tầng-xã hội được đầu tư, như: Giao thông, điện chiếu sáng, hệ thống cấp thoát nước, trường học, y tế, công viên; nhiều tuyến phố chính được chỉnh trang, cải tạo, trồng cây xanh, tạo điểm nhấn cảnh quan và nâng cao chất lượng môi trường sống...
Dấu ấn đặc biệt từ những nhịp cầu nối đôi bờ trung tâm với “hòn ngọc” Bảo Ninh, mở ra cơ hội phát triển kinh tế mạnh mẽ, góp phần thay đổi căn bản bộ mặt đô thị, nâng cao chất lượng đời sống của Nhân dân. Sẽ không còn lâu nữa, dự án cầu Nhật Lệ 3 hoàn thành, tạo nên cấu trúc hoàn hảo cho sự phát triển toàn diện của đô thị bên bờ biển biếc.

Cầu Nhật Lệ 3-điểm nhấn hoàn hảo trên dòng Nhật Lệ huyền thoại - Ảnh: H.Tr
Ngược thời gian về với những năm đầu của thập niên đầu tiên thế kỷ XXI, khi TP. Đồng Hới được thành lập, niềm mơ ước bao thế hệ cư dân Đồng Hới trở thành hiện thực, 15 nhịp cầu đã nối liền đôi bờ sông Nhật Lệ…
Ông Nguyễn Công Định (SN 1951), cựu chiến binh, ngư dân ở tổ dân phố Bảo Ninh 2 vẫn bồi hồi khi nhớ lại ngày mùa thu năm 2004, thời khắc khánh thành đưa vào sử dụng cầu Nhật Lệ 1: “Tôi sinh ra, lớn lên từ làng biển Bảo Ninh, các thế hệ gia đình tôi cũng gắn bó với nơi này. Tôi nhận thấy chưa bao giờ Đồng Hới đẹp như hôm nay. Kể từ khi cầu Nhật Lệ 1 nối làng biển với trung tâm Đồng Hới, Bảo Ninh, đến nay, cuộc sống người dân Bảo Ninh thay đổi vượt bậc, vùng quê biển khởi sắc trở thành trung tâm du lịch của tỉnh với sự hội tụ của hàng loạt khách sạn cao cấp, resort mang tầm đẳng cấp quốc tế…”.
“Hòn ngọc” Bảo Ninh hôm nay có vị thế quan trọng trong phát triển kinh tế-xã hội của quê hương. Nhiều nhà đầu tư với những dự án du lịch nghỉ dưỡng đạt tầm quốc tế hình thành. Các khu đô thị Bảo Ninh 1, Bảo Ninh 2, quảng trường biển Ledend Sea Walk, Celina Peninsula Resort, Voco Quảng Bình đã đưa vào sử dụng. Một số dự án đang tiếp tục triển khai, như: Khu đô thị Bảo Ninh 3, 4, 5, 6, 8 và khu đô thị Hadaland; các tổ hợp khách sạn như: Dolce Quảng Bình, Wyndham Quang Binh Golf & beach resort…
Bản sắc riêng
Trước bối cảnh hội nhập và yêu cầu phát triển mới, Đồng Hới xác định phải vượt qua những thách thức; khai thác không gian ven biển một cách bền vững, vừa phát triển kinh tế, vừa bảo vệ môi trường, thích ứng với biến đổi khí hậu và đặc biệt là giữ bản sắc riêng.

Đô thị xanh văn minh, giàu bản sắc - Ảnh: H.Tr
“Phường ưu tiên phát triển hệ thống cây xanh, tạo lập các không gian công cộng, công viên, quảng trường, vừa làm nơi sinh hoạt cộng đồng, vừa nâng cao chất lượng môi trường sống... Đồng thời liên kết, kết nối quy hoạch với các phường Đồng Thuận, Đồng Sơn và các địa phương lân cận hình thành một chỉnh thể phát triển đồng bộ, liên thông, không bị chia cắt hay đứt gãy về không gian đô thị; tập trung gắn kết chặt chẽ với các tuyến hành lang kinh tế trong khu vực, phấn đấu trở thành một trong những trung tâm giao thương, du lịch biển của khu vực miền Trung. Cùng đó là chú trọng phát triển hạ tầng số, ứng dụng công nghệ thông tin trong quản lý và vận hành, hướng tới xây dựng đô thị thông minh, phục vụ tốt nhất nhu cầu của Nhân dân. Từ đó kết hợp hài hòa giữa bảo tồn di sản, văn hóa truyền thống với kiến trúc hiện đại, tạo nên bản sắc riêng có của đô thị Đồng Hới”, Chủ tịch UBND phường Đồng Hới Hoàng Ngọc Đan chia sẻ.
Bí thư Đảng ủy phường Đồng Hới Phan Mạnh Hùng khẳng định, với định hướng đúng, giải pháp khả thi, Đảng bộ, chính quyền và Nhân dân phường Đồng Hới sẽ phát huy nội lực, tiềm năng, lợi thế và sáng tạo, tranh thủ ngoại lực để đầu tư hạ tầng kỹ thuật xứng tầm, sớm về đích các mục tiêu, nhiệm vụ phát triển đô thị; đặc biệt là tạo dựng không gian của một đô thị xanh, văn minh, giàu bản sắc.
