Điện mặt trời phủ mái nhà xưởng miền Trung
Điện mặt trời mái nhà đang được đầu tư tại nhiều nhà máy miền Trung, từ dệt may, vật liệu xây dựng đến chế biến gỗ. Nhu cầu sản xuất, chi phí năng lượng và yêu cầu từ thị trường xuất khẩu đang khiến doanh nghiệp tính kỹ hơn cách tạo ra, sử dụng và lưu trữ nguồn điện xanh.
Công nghiệp tăng tốc, nhu cầu điện xanh lên cao
Theo số liệu công bố tại Hội nghị ngành Công Thương khu vực miền Trung - Tây Nguyên, toàn khu vực hiện có 352 cụm công nghiệp với tổng diện tích 11.556 ha, trong đó 279 cụm đã đi vào hoạt động. Năm 2025, chỉ số sản xuất công nghiệp tại Huế tăng 13,5%, Quảng Ngãi tăng 12,9%.

Nhu cầu điện mặt trời mái nhà tại các doanh nghiệp đang tăng cao.
Tại Đà Nẵng, đến ngày 31/3/2026, các khu chức năng thuộc Ban Quản lý Khu công nghệ cao và các khu công nghiệp thành phố thu hút 662 dự án, gồm 181 dự án FDI với tổng vốn 2.599,30 triệu USD và 481 dự án trong nước với tổng vốn 51.648,73 tỷ đồng.
Quy mô sản xuất tăng kéo theo nhu cầu điện, nhất là ở các ngành tiêu thụ nhiều năng lượng. Với doanh nghiệp tham gia chuỗi cung ứng quốc tế, nguồn gốc năng lượng, tỷ lệ sử dụng năng lượng tái tạo và mức phát thải cũng nằm trong các yêu cầu cần tính đến.
Theo Quy hoạch điện VIII điều chỉnh, đến năm 2030, công suất điện mặt trời của Việt Nam được định hướng đạt khoảng 46.459 - 73.416 MW. Tiềm năng điện mặt trời mái nhà trên cả nước khoảng 48.200 MW.
Các khu công nghiệp có diện tích mái nhà xưởng lớn, nhu cầu điện tập trung vào giờ sản xuất. Điện mặt trời mái nhà vì thế được nhiều doanh nghiệp lựa chọn để bổ sung nguồn điện tại chỗ. Khi đưa vào vận hành, công suất lắp đặt phải được tính theo phụ tải, thời gian hoạt động và đặc điểm dây chuyền của từng nhà máy.
Điện mặt trời lên mái, BESS vào nhà máy
Tại Nhà máy Miera Huế, KCN La Sơn, TP. Huế, hệ thống điện mặt trời mái nhà công suất 11 MWp đang được triển khai theo thỏa thuận hợp tác giữa Miera Huế và SolarBK. Hệ thống dự kiến tạo ra khoảng 15,81 triệu kWh điện sạch mỗi năm, góp phần giảm hơn 10.400 tấn CO₂ phát thải.

Dự án điện mặt trời mái nhà tại Sedo Vinako vừa được vận hành thương mại.
Miera Huế sản xuất gạch, ngành có mức tiêu thụ năng lượng lớn. Điện mặt trời được doanh nghiệp tính đến trong việc tối ưu chi phí sản xuất, chủ động hơn về năng lượng sạch và đáp ứng yêu cầu của thị trường. Ông Vũ Mạnh Âu - Giám đốc Công ty TNHH Miera Huế, cho biết dự án được kỳ vọng giúp doanh nghiệp tối ưu chi phí sản xuất, nâng cao sức cạnh tranh và chủ động hơn trong sử dụng năng lượng sạch.
“Đây cũng là một bước đi quan trọng trong định hướng của Miera Huế và Tập đoàn Hòa Bình Minh nhằm thúc đẩy sản xuất theo hướng xanh hơn, tạo thêm nền tảng để sản phẩm tiếp tục mở rộng xuất khẩu và đáp ứng những yêu cầu ngày càng cao tại các thị trường lớn như Mỹ và châu Âu”, ông Âu nói.
Tại Sedo Vinako, Cụm công nghiệp Đông Yên, xã Duy Xuyên, TP. Đà Nẵng, hệ thống điện mặt trời khoảng 1,62 MWp đã vận hành gần hai năm. Từ yêu cầu thực tế, doanh nghiệp đầu tư thêm 2,2 MWp điện mặt trời kết hợp hệ thống lưu trữ năng lượng 2,3 MWh (BESS), đưa vào vận hành thương mại từ ngày 14/8. Ông Kim Byung Tae - Giám đốc Sedo Vinako, cho biết kết quả vận hành của hệ thống điện mặt trời là một trong những cơ sở để doanh nghiệp tiếp tục triển khai Solar + BESS.
“Việc tiếp tục triển khai Solar + BESS được xây dựng trên kết quả hợp tác và hiệu quả đã được ghi nhận trong quá trình vận hành. Sedo Vinako kỳ vọng hệ thống mới sẽ giúp nhà máy sử dụng năng lượng tái tạo hiệu quả và linh hoạt hơn”, ông Kim chia sẻ.
BESS lưu trữ phần điện chưa được sử dụng ngay để đưa trở lại sản xuất vào thời điểm phù hợp. Với hệ thống kết hợp điện mặt trời và BESS, công suất nguồn phát, dung lượng lưu trữ và đường cong phụ tải phải được tính toán đồng bộ.
Điện mặt trời cũng đã được đầu tư tại nhiều cơ sở sản xuất khác ở miền Trung. Tại Huế, Sợi Phú An có hệ thống 2,7 MWp, Mikado Huế khoảng 1,7 MWp. Tại Đà Nẵng và khu vực lân cận có DH Textile 2,3 MWp, Cell Bio Human Tech 1,22 MWp; tại Quảng Ngãi có PNS Chun 1,4 MWp, cùng dự án tại MDF VRG Quảng Trị. Các dự án được triển khai tại nhiều lĩnh vực, từ dệt may, vật liệu xây dựng đến chế biến gỗ. Các doanh nghiệp như Sedo Vinako, PNS Chun và Cell Bio Human Tech thuộc nhóm doanh nghiệp Hàn Quốc đang đầu tư nguồn điện tái tạo cho nhà máy tại khu vực.

Nhiều nhà máy tại miền Trung triển khai điện mặt trời mái nhà.
Điện xanh trước yêu cầu thị trường
Quy mô các hệ thống đang được đầu tư tại miền Trung khá khác nhau. Sợi Phú An sử dụng hệ thống 2,7 MWp, DH Textile 2,3 MWp, Cell Bio Human Tech 1,22 MWp; dự án tại Miera Huế có công suất 11 MWp. Mỗi nhà máy lựa chọn công suất theo nhu cầu sử dụng điện và điều kiện vận hành.
Trường hợp Sedo Vinako cho thấy dữ liệu vận hành có vai trò trực tiếp trong quyết định đầu tư. Sau gần hai năm sử dụng điện mặt trời, doanh nghiệp có thêm cơ sở để bổ sung nguồn phát và hệ thống lưu trữ. Phần điện chưa sử dụng ngay có thể được lưu lại để phục vụ sản xuất vào thời điểm phù hợp.
Với doanh nghiệp xuất khẩu, việc sử dụng năng lượng còn liên quan đến yêu cầu của thị trường. Phát thải, nguồn gốc năng lượng và tỷ lệ sử dụng năng lượng tái tạo đang được đặt ra trong chuỗi cung ứng. Tại Miera Huế, lãnh đạo doanh nghiệp cũng đặt dự án điện mặt trời trong định hướng mở rộng xuất khẩu sang Mỹ và châu Âu.
Với BESS, dữ liệu vận hành càng quan trọng. Lượng điện tạo ra trong ngày, thời điểm phụ tải tăng và phần điện chưa sử dụng là căn cứ để tính dung lượng lưu trữ. Đây cũng là lý do hệ thống tại Sedo Vinako được triển khai sau thời gian nhà máy đã vận hành điện mặt trời và có dữ liệu thực tế.
Từ Huế đến Đà Nẵng, Quảng Ngãi, Quảng Trị, điện mặt trời mái nhà đã xuất hiện tại các nhà máy dệt may, vật liệu xây dựng, chế biến gỗ. Quy mô đầu tư từ hơn 1 MWp đến 11 MWp phản ánh nhu cầu sử dụng điện khác nhau của từng cơ sở.
Với doanh nghiệp tham gia chuỗi cung ứng toàn cầu, nguồn điện sử dụng tại nhà máy liên quan đến chi phí, phát thải và yêu cầu của khách hàng. Điện mặt trời mái nhà đang cung cấp thêm nguồn năng lượng tái tạo tại chỗ; tại một số nhà máy, BESS được tính đến để lưu trữ và sử dụng phần điện tạo ra phù hợp hơn với thời gian sản xuất.
Trên các mái nhà xưởng miền Trung, các hệ thống điện mặt trời đang có mặt ở nhiều ngành sản xuất. Khi nhu cầu điện tiếp tục tăng và yêu cầu về năng lượng sạch cụ thể hơn, hiệu quả của mỗi dự án sẽ được tính từ chính nhu cầu, phụ tải và hoạt động của nhà máy.
