Để mùa nước nổi thành sản phẩm hấp dẫn
Nếu như trước đây nhiều nông dân ở Đồng Tháp chăm bẵm làm lúa ba vụ mỗi năm, thì nay bà con chỉ sản xuất hai vụ. Đến khi mùa nước nổi kéo về (từ tháng 8 - 11) thì xả đê bao cho nước vào ruộng để lấy phù sa, đồng thời khai thác nguồn lợi thủy sản và hình thành mô hình du lịch xanh.

Hàng chục ngàn người dân và du khách trải nghiệm “Sắc nước vùng biên” ở Hồng Ngự (Đồng Tháp)
Khai thác lợi thế vùng biên
Nhà cách xa khu tắm đồng hàng chục cây số, nhưng vài ngày là ông Trần Văn Giàu (63 tuổi, ngụ xã Tân Hồng, tỉnh Đồng Tháp) chạy xe máy chở cháu nội ra chơi. Ông Giàu cho biết không khí tắm đồng ở Hồng Ngự nhộn nhịp, những đứa trẻ vừa tắm, vừa tham gia các trò chơi dân gian nên chúng rất thích.
Cũng tò mò về chuyện tắm đồng đang “hót” trên mạng xã hội nên chị Trần Thị Liên (xã Đông Thuận, TP Cần Thơ) cùng nhóm bạn lặn lội cả trăm cây số lên vùng biên giới Hồng Ngự. “Nhìn cánh đồng nước mênh mông có rất đông người lớn thỏa thích vui đùa, các bạn trẻ hào hứng nhào lộn, còn những em nhỏ thì mặc áo phao để tập bơi. Ai cũng vui chơi, xen lẫn tiếng cười vang trên cánh đồng rất náo nhiệt. Đây thật sự là nét riêng đặc trưng của miền Tây sông nước”, chị Liên bộc bạch.
Theo bà Nguyễn Thị Kim Yến, Phó Chủ tịch UBND phường Hồng Ngự, địa phương là vùng biên giới tiếp giáp với Campuchia nên hằng năm cứ đến tháng 8, tháng 9 nước lũ từ thượng nguồn sông Mê Kông đổ về gây ngập nhiều nơi. Để phục vụ nhu cầu tắm đồng trong mùa nước nổi của người dân và du khách, các ngành chức năng đã khảo sát nhiều cánh đồng để chọn ra địa điểm thuận lợi về giao thông, môi trường nước sạch sẽ, độ sâu hợp lý, phân công lực lượng trực để hướng dẫn, đảm bảo an toàn cho bà con vui chơi.
Tại phường Thường Lạc (Đồng Tháp) cứ chiều xuống, nhất là những ngày cuối tuần cũng tấp nập người dân và du khách chen nhau đi tắm đồng. Dọc theo tuyến đê dài khoảng 2-3km là đồng nước mênh mông, người lớn và trẻ nhỏ tha hồ tắm. Nhiều thanh niên còn tụ tập ca hát, nhảy múa tạo nên không khí sôi động.
Cùng với tắm đồng, các địa phương khu vực biên giới còn tận dụng mùa nước nổi để khai thác du lịch. Ở ấp Giồng Bàng (xã Thường Phước, tỉnh Đồng Tháp) chính quyền và người dân quy hoạch hơn 150ha đất nuôi trữ cá đồng, vừa bảo vệ nguồn lợi thủy sản, vừa khai thác du lịch mùa nước nổi. Bí thư chi bộ ấp Giồng Bàng Thiều Công Dân cho biết, địa phương tổ chức đưa du khách tham quan khu nuôi trữ cá, đi thuyền ra đồng thả lưới, đặt lờ lọp bắt cá tôm, hái bông điên điển, bông súng, đặc biệt là trải nghiệm săn chuột đồng ban đêm ở vùng biên giới rất thú vị.
“Cách làm gần gũi với thiên nhiên, với tài nguyên bản địa mùa nước nổi đã chạm vào sự yêu thích của khách du khách phương xa”, ông Thiều Công Dân bộc bạch.
Liên kết để thu hút khách
Bà Nguyễn Thị Kim Yến cho hay, từ những manh nha ban đầu về mô hình tắm đồng, địa phương quyết định tổ chức chuỗi hoạt động mùa nước nổi “Hồng Ngự - Sắc nước vùng biên” nhằm quảng bá hình ảnh, thu hút khách thập phương. Các hoạt động như: Phiên chợ nổi vùng biên, đờn ca tài tử, hội thi đua xuồng, thi duyên quê mùa nước nổi, trải nghiệm bắt vịt - mòtrứng... đã thu hút du khách. Nếu như lễ hội tổ chức lần đầu vào năm 2025 có khoảng 2.000 người tham gia, thì ở lần 2 vào giữa tháng 9.2026 thu hút hơn 10.000 người dân và du khách đến vui chơi.
“Mong muốn của Hồng Ngự là đưa mùa nước nổi đến gần hơn với người dân và du khách. Để khi đến với vùng biên giới này thì du khách không chỉ nhìn ngắm, mà còn được chạm vào, được thưởng thức, trải nghiệm và cảm nhận những giá trị đặc sắc... Đây cũng là mục tiêu để Hồng Ngự từng bước xây dựng sản phẩm văn hóa - du lịch mang dấu ấn riêng”, bà Yến chia sẻ.
Bà Lê Đình Minh Thy, Giám đốc Vietravel khu vực Tây Nam Bộ nhìn nhận, tiềm năng du lịch mùa nước nổi rất lớn và một số địa phương vùng biên giới của Đồng Tháp hình thành mô hình tắm đồng, đưa khách tham quan khu nuôi trữ cá, hay lễ hội sắc nước vùng biên… đã thu hút đông du khách là rất đáng mừng.
Tuy nhiên, bên cạnh kết quả ban đầu thì cần thấy rằng các hoạt động còn mang tính địa phương, nhỏ lẻ chưa thật sự gắn kết để hình thành chuỗi hoạt động quy mô. Do đó, chưa thể kéo được khách đoàn ở xa, hay khách quốc tế về trải nghiệm, vì vậy giá trị mang lại từ hoạt động du lịch chưa như mong muốn.
Cũng theo bà Minh Thy, hiện nay một số nơi ở Đồng Tháp như Hồng Ngự, Thường Phước, Tháp Mười, Phong Mỹ, Tân Thạnh… đã hình thành các sản phẩm du lịch mùa nước nổi. Song đa phần thu hút khách địa phương và khu vực lân cận, bởi hoạt động còn mang tính riêng lẻ. Trong khi khách đoàn về Đồng Tháp họ thường chọn Vườn quốc gia Tràm Chim - nơi sở hữu cảnh sắc thiên nhiên tuyệt đẹp vào mùa nước nổi, hoặc thăm nhà cổ Huỳnh Thủy Lê, hay khu di tích Xẻo Quýt. Tuy nhiên, thời gian cũng ngắn nên khách chi tiêu không nhiều.
Để khai thác hết lợi thế du lịch mùa nước nổi thì nhất định phải liên kết. Theo đó, từng địa phương nên chọn một mô hình thế mạnh để đầu tư sản phẩm hoàn chỉnh, tránh trùng lắp. Phải định dạng được lễ hội hằng năm. Điển hình như “sắc nước vùng biên” ở Hồng Ngự cần duy trì và nâng tầm qui mô tổ chức mỗi khi đến mùa nước nổi nhằm tạo thói quen cho du khách.
TS Trần Hữu Hiệp, Phó Chủ tịch Hiệp hội Du lịch ĐBSCL cho rằng, hằng năm từ tháng 8 - 11 là miền Tây vào mùa nước nổi. Như vậy, các lễ hội tổ chức giai đoạn này cần được ấn định trước và duy trì liên tục để các đơn vị lữ hành xây dựng tour tuyến chào mời khách. Tránh việc làm theo ngẫu hứng, năm nay làm - sang năm nghỉ.
Vấn đề quan trọng là phải liên kết giữa các điểm đến, nhằm xây dựng nhiều dòng sản phẩm khác nhau, từ đó chọn các phân khúc du khách phù hợp. Từ những trải nghiệm mùa nước nổi đến tìm hiểu văn hóa địa phương, sinh hoạt, đời sống người dân, ẩm thực… cần có chương trình riêng dành cho khách nội địa và khách quốc tế.

