Để gia đình hạnh phúc, tiến bộ

Luật Hôn nhân và gia đình được Quốc hội khóa XIII thông qua ngày 19/6/2014, có hiệu lực thi hành ngày 1/1/2015. Luật gồm 9 chương, 133 điều, quy định chế độ hôn nhân và gia đình; chuẩn mực pháp lý cho cách ứng xử giữa các thành viên gia đình; trách nhiệm của cá nhân, tổ chức, Nhà nước và xã hội trong việc xây dựng, củng cố chế độ hôn nhân và gia đình. Ngay sau khi luật có hiệu lực, Sở Tư pháp đã tham mưu UBND tỉnh ban hành kế hoạch triển khai luật trên địa bàn tỉnh.

Chi hội trưởng Chi hội Phụ nữ (ở giữa) khối Hoàng Long, phường Tam Thanh tuyên truyền Luật Hôn nhân và gia đình đến hội viên

Để đưa luật vào cuộc sống, các cấp, ngành đã quan tâm, làm tốt công tác tuyên truyền, phổ biến Luật Hôn nhân và gia đình với nhiều hình thức đa dạng như: hội nghị, lồng ghép trong họp thôn, khối phố, sinh hoạt chi hội, phương tiện truyền thông đại chúng, mạng xã hội… Từ năm 2015 đến nay, toàn tỉnh đã tổ chức trên 22.000 hội nghị, hội thảo, tọa đàm tuyên truyền, phổ biến pháp luật liên quan đến Luật Hôn nhân và gia đình, với trên 980.000 lượt người tham dự.

Như tại xã Hoàng Văn Thụ, Hội Liên hiệp Phụ nữ xã đã lồng ghép tuyên truyền Luật Hôn nhân và gia đình trong các buổi sinh hoạt, hội nghị và hoạt động của hội. Bà Nguyễn Thị Diệu, Phó Chủ tịch Ủy ban MTTQ Việt Nam xã, Chủ tịch Hội Liên hiệp Phụ nữ xã Hoàng Văn Thụ cho biết: Hiện nay hội có 20 chi hội với hơn 3.000 hội viên. Nội dung tuyên truyền về hôn nhân và gia đình được lồng ghép hiệu quả trong sinh hoạt hội, phong trào thi đua. Nhờ đa dạng hóa hình thức tuyên truyền, nhận thức và ý thức chấp hành pháp luật về hôn nhân và gia đình của hội viên, người dân ngày càng được nâng lên, góp phần giảm thiểu tình trạng bạo lực gia đình, xây dựng đời sống gia đình văn minh, hạnh phúc.Từ khi xã thành lập (từ ngày 1/7/2025) đến nay, xã chưa ghi nhận vụ việc bạo lực gia đình nào xảy ra, không có tảo hôn, hôn nhân cận huyết thống.

Từ việc tuyên truyền hiệu quả Luật Hôn và gia đình, các cặp vợ chồng chấp hành tốt quy định độ tuổi đăng ký kết hôn, các thủ tục về đăng ký kết hôn ngày càng được đổi mới, đáp ứng yêu cầu của công dân. Từ năm 2015 đến nay, toàn tỉnh có trên 57.000 hồ sơ đăng ký kết hôn và được cấp giấy chứng nhận đăng ký kết hôn, độ tuổi trung bình đăng ký kết hôn đối với nam là 24 tuổi, nữ là 21 tuổi. Số cặp tảo hôn, tình trạng bạo lực gia đình giảm dần, không còn tình trạng kết hôn cận huyết thống. Trong giai đoạn 2021 – 2025, toàn tỉnh có 268 cặp kết hôn tảo hôn (giảm 482 cặp so với giai đoạn 2016 - 2020), chiếm 1,77% so với số cặp kết hôn trên địa bàn tỉnh; không còn tình trạng kết hôn cận huyết thống (giai đoạn trước còn 3 cặp). Năm 2025, toàn tỉnh có 177.406/205.621 hộ đạt danh hiệu "Gia đình văn hóa", chiếm tỷ lệ 86,2% (tăng 2,4% so với năm 2024)...

Chị Nguyễn Thị Liên, khối Hoàng Long, phường Tam Thanh chia sẻ: Qua nghe tuyên truyền về Luật Hôn nhân và gia đình, tôi hiểu rõ hôn nhân tự nguyện, tiến bộ, một vợ một chồng, vợ chồng bình đẳng. Các thành viên gia đình luôn tôn trọng, quan tâm, chăm sóc, giúp đỡ nhau, không phân biệt đối xử giữa các con. Nhờ đó gia đình tôi duy trì mái ấm hạnh phúc bền vững.

Cùng với tuyên truyền, việc thực hiện công tác hòa giải ở cơ sở cũng được các cấp, ngành quan tâm góp phần thực hiệu hiệu quả Luật Hôn nhân và gia đình. Trong hơn 10 năm qua, tỷ lệ hòa giải thành trên địa bàn tỉnh đạt 78,2%, nội dung hoà giải chủ yếu là tranh chấp trong nội bộ Nhân dân về đất đai, đồi rừng, tài sản, hôn nhân gia đình... Qua đó, góp phần  giữ gìn an ninh chính trị, trật tự an toàn xã hội, xây dựng khối đại đoàn kết trong cộng đồng dân cư, vun đắp hạnh phúc gia đình.

Ông Dương Công Luyện, Trưởng Phòng Nghiệp vụ II, Sở Tư pháp thông tin: Thời gian tới, Sở Tư pháp sẽ tiếp tục tham mưu cho cho Hội đồng phối hợp phổ biến, giáo dục pháp luật tỉnh tuyên truyền sâu rộng Luật Hôn nhân và Gia đình. Trong đó, tập trung đối với các địa bàn nông thôn, khu vực biên giới, những địa phương tiềm ẩn nguy cơ phát sinh nạn tảo hôn, bạo lực gia đình. Đồng thời, tăng cường, nâng cao chất lượng công tác hoà giải ở cơ sở, để hoà giải kịp thời các vụ việc mâu thuẫn trong hôn nhân và gia đình, giảm thiểu các vụ việc ly hôn ngày càng có xu hướng gia tăng, để xây dựng gia đình no ấm, bình đẳng, tiến bộ, hạnh phúc, bảo vệ quyền con người và tạo nền tảng cho sự phát triển bền vững của xã hội.

Việc thực hiện hiệu quả Luật Hôn nhân và gia đình không chỉ góp phần bảo vệ quyền, lợi ích hợp pháp của mỗi thành viên mà còn vun đắp những mái ấm no ấm, bình đẳng, tiến bộ, hạnh phúc. Qua đó, pháp luật trở thành nền tảng quan trọng góp phần xây dựng gia đình bền vững, xã hội phát triển văn minh.