Đẩy nhanh tiến độ dự án để giảm áp lực môi trường

Công nhân thi công phần nền bãi chôn số 3 thuộc Khu xử lý rác thải Đá Mài.

Khẩn trương thi công hạ tầng

Những ngày đầu tháng 8-2026, ngay sau khi tiếp nhận mặt bằng bãi chôn số 3 thuộc Khu xử lý rác thải Đá Mài, Công ty cổ phần Môi trường năng lượng xanh Thái Nguyên đã khẩn trương thi công hạ tầng, tạo mặt bằng, đẩy nhanh các phần việc của dự án.

Trong khi quy trình đốt cũ vẫn được duy trì, toàn bộ rác đưa vào bãi chôn lấp được xử lý sinh học ngay từ đầu nhằm hạn chế phát sinh, phát tán mùi. Đây là những giải pháp bước đầu đang tạo chuyển biến tích cực về môi trường khu vực.

Ông Phạm Thanh Đăng, Trưởng xóm Hồng Thái, xã Tân Cương, cho biết: “Từ khi bàn giao cho công ty mới và triển khai xử lý phun vi sinh, phủ bạt, tình trạng bốc mùi ở bãi rác đã giảm đi rõ rệt. Cả ban ngày lẫn buổi tối thỉnh thoảng mới có mùi nhẹ, môi trường xung quanh đã cải thiện hơn rất nhiều so với trước. Chúng tôi rất mong các cấp chính quyền tiếp tục đưa thêm công nghệ xử lý tiên tiến, hiện đại hơn nữa về áp dụng, để giải quyết triệt để vấn đề rác thải, đảm bảo cuộc sống sinh hoạt và sức khỏe lâu dài cho bà con quanh khu vực bãi rác.”

Tuy nhiên, những giải pháp trước mắt chưa thể giải quyết căn bản bài toán xử lý rác. Khu xử lý rác thải Đá Mài có quy mô hơn 26ha, trước đây xử lý bằng cả đốt và chôn lấp. Trong khi đó, khu vực trung tâm tỉnh phát sinh gần 230 tấn rác sinh hoạt mỗi ngày. Công suất đốt chưa đáp ứng khiến lượng rác phải chôn lấp lớn, gây áp lực môi trường, lãng phí quỹ đất và chưa khai thác được nguồn tài nguyên từ rác.

Phần hạ tầng điện Nhà máy xử lý chất thải rắn sinh hoạt tuần hoàn cũng bắt đầu được triển khai.

Ông Lê Quang Nghìn, người dân xóm Hồng Thái, chia sẻ: Trước đây, khi lượng rác còn ít và chưa có hệ thống đốt, vấn đề ô nhiễm ở Tân Cương còn nhẹ, mùi không khuếch tán ra ngoài nhiều. Nhưng hiện nay, có thể do bãi rác đã quá tải nên tình trạng bốc mùi xảy ra liên tục từ 17 giờ đến tận 8 giờ sáng hôm sau. Việc này ảnh hưởng rất lớn đến sức khỏe cũng như đời sống bà con. Vừa qua, tỉnh Thái Nguyên và xã Tân Cương cũng đã đưa doanh nghiệp cùng công nghệ xử lý về. Theo tôi, phương án tối ưu nhất là phải đốt rác triệt để. Đốt rác không chỉ giúp tiết kiệm diện tích đất chôn lấp, giảm thời gian phơi rác ngoài trời mà còn hạn chế tối đa mùi hôi và nước rỉ rác. Tôi mong muốn tỉnh sớm triển khai các công nghệ xử lý hiện đại, triệt để để đảm bảo môi trường sống cho nhân dân.

Tăng tốc để đưa nhà máy vào vận hành

Từ thực tế trên, việc đẩy nhanh dự án Nhà máy xử lý chất thải rắn sinh hoạt và tuần hoàn được đặt ra như một yêu cầu cấp thiết. Với công suất dự kiến hơn 500 tấn rác/ngày, nhà máy khi đi vào hoạt động sẽ không chỉ đáp ứng nhu cầu xử lý rác mà còn giảm tải cho các khu vực khác trong tỉnh, đồng thời thu hồi nguồn năng lượng từ rác.

Theo ông Nguyễn Sỹ Chiến, Giám đốc Công ty cổ phần Môi trường năng lượng xanh Thái Nguyên: Hiện tại, đơn vị đang áp dụng công nghệ xử lý rác tuần hoàn - một công nghệ độc quyền mới nhất do chính các nhà khoa học hàng đầu Việt Nam nghiên cứu và sáng chế. Điểm ưu việt của công nghệ này là "không phát thải thứ cấp" ra ngoài môi trường. Trong quá trình xử lý và đốt, rác sẽ được thu hồi hoàn toàn thành các sản phẩm hữu ích như dầu, ga và than hoạt tính - nguồn nguyên liệu phục vụ trực tiếp cho các ngành công nghiệp như luyện kim, gang thép.

Từ tháng 8 đến nay, đơn vị đã triển khai công việc với tinh thần rất khẩn trương. Đầu tiên là công tác quản trị mùi: sử dụng công nghệ vi sinh mới để triệt tiêu mùi hôi, giúp bà con nhân dân xung quanh khu vực bãi rác yên tâm sinh sống. Song song với đó tập trung làm hạ tầng, đổ bê tông mặt bằng, xây dựng trạm điện và đang tiến hành dựng nhà màng chứa rác nhằm kiểm soát tuyệt đối, không cho phát tán mùi hay chảy nước rỉ rác ra ngoài.

Về tiến độ, dự kiến trong tháng 9, đơn vị sẽ hoàn thành nhà màng và lắp đặt xong các dây chuyền phân loại rác. Đến tháng 10, lò đốt công nghệ mới sẽ được lắp đặt hoàn thiện và chính thức đi vào hoạt động.

Hiện trạng mặt bằng Khu xử lý rác thải Đá Mài tại xã Tân Cương.

Để dự án sớm đạt mục tiêu, xã Tân Cương đang tập trung phối hợp với các sở, ngành liên quan, đôn đốc hoàn thiện hồ sơ, tháo gỡ các vướng mắc phát sinh. Ông Nguyễn Văn Thi, Phó Chủ tịch UBND xã Tân Cương, cho biết: Trong thời gian qua, dưới sự chỉ đạo trực tiếp và sát sao của đồng chí Chủ tịch UBND tỉnh, UBND xã Tân Cương đã chủ động, tích cực phối hợp chặt chẽ với các sở, ngành liên quan. Chúng tôi đã tập trung cao độ vào việc đôn đốc, triển khai lập và hoàn thiện toàn bộ hồ sơ đề xuất đầu tư dự án Nhà máy xử lý chất thải sinh hoạt tuần hoàn tỉnh Thái Nguyên. Trong suốt quá trình thực hiện, chính quyền xã Tân Cương luôn giữ vai trò cầu nối, chủ động tháo gỡ các vướng mắc phát sinh để đẩy nhanh tối đa tiến độ hoàn thiện thủ tục pháp lý. 

Chúng tôi kỳ vọng rằng, ngay khi dự án nhà máy tuần hoàn này chính thức đi vào hoạt động, toàn bộ nguồn rác thải sinh hoạt do nhân dân trên địa bàn xã Tân Cương cũng như các khu vực lân cận chuyển về sẽ được xử lý một cách triệt để, tận gốc. Điều này không chỉ giúp khắc phục triệt để tình trạng ô nhiễm môi trường, mang lại bầu không khí trong lành mà còn góp phần quan trọng nâng cao chất lượng cuộc sống, sức khỏe và tinh thần sinh hoạt hàng ngày của bà con nhân dân.”

Đẩy nhanh tiến độ, sớm đưa nhà máy vào vận hành vì thế không chỉ là yêu cầu đối với một dự án đầu tư, mà còn là đòi hỏi từ thực tế môi trường và cuộc sống của người dân. Khi bài toán xử lý rác được giải quyết căn cơ, người dân quanh khu vực Đá Mài sẽ yên tâm sinh sống, sản xuất và phát triển kinh tế.