Đẩy mạnh ứng dụng AI, chuyển đổi số

Theo Sở NN&MT, thời gian qua, đơn vị đã chủ động tích hợp công nghệ AI vào các lĩnh vực nghiệp vụ trọng tâm, gắn với lộ trình CĐS và khai thác dữ liệu chuyên ngành.

Chuyển đổi số ngày càng đi sâu vào hoạt động sản xuất nông nghiệp.

Điểm đáng chú ý, việc ứng dụng AI không chỉ dừng ở mức thử nghiệm mà đã đi vào chiều sâu, từ khâu thu thập, chuẩn hóa đến phân tích dữ liệu đa nguồn. Nguồn dữ liệu này được hình thành từ hệ thống trạm giám sát, mạng lưới quan trắc tự động và cơ sở dữ liệu canh tác trực tuyến.

Nhờ vận hành các mô hình phân tích thông minh, quy trình giám sát được tối ưu hóa rõ rệt. Công tác theo dõi, đánh giá diễn biến sản xuất và môi trường trở nên kịp thời, sát thực tế, đáp ứng yêu cầu quản trị hiện đại dựa trên dữ liệu.

Đặc biệt, hệ thống đã hỗ trợ dự báo tương đối chính xác tình hình dịch hại cây trồng, diễn biến xâm nhập mặn và biến động chất lượng môi trường.

Thông qua bản đồ số hóa canh tác, tiến độ sản xuất được giám sát trực quan đến từng khu vực, từng giai đoạn sinh trưởng, từ đó dự báo thời điểm thu hoạch phù hợp.

Những dữ liệu này trở thành cơ sở quan trọng để cơ quan chuyên môn tham mưu, giúp lãnh đạo các cấp đưa ra quyết định điều hành nhanh chóng, hiệu quả, đồng thời hỗ trợ người dân chủ động ứng phó với thiên tai, bảo vệ thành quả sản xuất.

Cũng theo Sở NN&MT, thời gian qua, trên địa bàn tỉnh đã ghi nhận nhiều mô hình ứng dụng AI và CĐS mang lại hiệu quả rõ nét. Trong sản xuất lúa, mô hình giám sát sâu rầy thông minh sử dụng bẫy đèn tích hợp camera nhận diện côn trùng, kết hợp hệ thống thu thập dữ liệu tự động.

Dữ liệu mật độ sâu rầy được truyền về trung tâm để phân tích, từ đó đưa ra cảnh báo sớm và khuyến cáo phòng trừ phù hợp. Cách làm này không chỉ nâng cao khả năng dự báo mà còn góp phần giảm lượng thuốc bảo vệ thực vật, hướng đến nền nông nghiệp bền vững.

Song song đó, bản đồ giám sát sinh trưởng lúa ứng dụng công nghệ viễn thám kết hợp AI tạo sinh cho phép theo dõi tình hình phát triển cây trồng theo thời gian thực, đến từng thửa ruộng. Đây là công cụ hữu hiệu giúp quản lý sản xuất chính xác và linh hoạt hơn.

Ở lĩnh vực trồng trọt, hệ thống quản lý vùng trồng trên nền tảng số đang từng bước được hoàn thiện, từ xây dựng cơ sở dữ liệu đến quản lý mã số vùng trồng phục vụ xuất khẩu.

Việc ứng dụng viễn thám và thiết bị bay không người lái (drone) giúp theo dõi sinh trưởng cây trồng, dự báo sản lượng xoài theo từng vụ, qua đó hỗ trợ xây dựng kế hoạch tiêu thụ và xuất khẩu phù hợp. Đồng thời, dữ liệu số còn góp phần nâng cao khả năng truy xuất nguồn gốc, đáp ứng yêu cầu ngày càng khắt khe của thị trường quốc tế.

Trong nuôi trồng thủy sản, mô hình nuôi cá tra ứng dụng công nghệ thông minh đang được nhiều doanh nghiệp và hộ dân áp dụng. Các cảm biến được lắp đặt trực tiếp trong ao nuôi để theo dõi liên tục các chỉ số như nhiệt độ, độ pH, hàm lượng oxy hòa tan hay độ đục của nước.

Khi phát hiện bất thường, hệ thống sẽ cảnh báo để người nuôi kịp thời xử lý, qua đó giảm rủi ro dịch bệnh, tối ưu chi phí và nâng cao năng suất.

Theo Giám đốc Sở NN&MT tỉnh Đồng Tháp Lê Hà Luân, không chỉ phục vụ quản lý, việc tích hợp AI còn đóng vai trò cầu nối giữa Nhà nước với người dân và doanh nghiệp.

Thông qua các nền tảng số và ứng dụng di động, người dân, hợp tác xã có thể tiếp cận trực tiếp thông tin về điều kiện canh tác, thời tiết, dịch bệnh hay thị trường.

Đây là bước chuyển quan trọng từ phương thức tiếp cận truyền thống sang tương tác trên nền tảng số thông minh. Nhờ đó, người sản xuất có thể chủ động xây dựng kế hoạch, nâng cao chất lượng nông sản và tăng khả năng thích ứng với biến đổi khí hậu - một thách thức ngày càng rõ nét.

Để phát huy hiệu quả tối đa của trí tuệ nhân tạo trong quản lý nhà nước, ngành NN&MT tỉnh sẽ tiếp tục triển khai đồng bộ nhiều giải pháp trong thời gian tới. Trước hết là xây dựng và hoàn thiện hệ thống cơ sở dữ liệu ngành, bao gồm dữ liệu đất đai, thổ nhưỡng, sản xuất nông nghiệp, thủy sản, tài nguyên nước và môi trường.

Cùng với đó, ngành NN&MT sẽ đầu tư phát triển hạ tầng số, từ trung tâm dữ liệu, nền tảng điện toán đám mây đến hệ thống cảm biến và thiết bị thu thập dữ liệu ngoài thực địa, bảo đảm kết nối thông suốt giữa các cơ quan quản lý…

ANH THƯ