Dân chủ ở cơ sở bằng hành động thực chất

ĐBP - Tại tỉnh Điện Biên, việc vận hành theo mô hình chính quyền địa phương 2 cấp từ tháng 7/2025 đặt ra yêu cầu mới đối với thực hiện dân chủ ở cơ sở. Khi bộ máy được sắp xếp tinh gọn, cấp xã được giao trách nhiệm lớn hơn trong giải quyết công việc, đồng thời phải bảo đảm quyền làm chủ của nhân dân thông qua công khai, minh bạch và đối thoại thực chất.

Trong bối cảnh đó, việc Chủ tịch Công đoàn cấp xã đồng thời đảm nhiệm chức vụ Phó Chủ tịch Ủy ban MTTQ Việt Nam cùng cấp, đã góp phần tăng cường sự phối hợp giữa tổ chức công đoàn với mặt trận trong công tác giám sát, phản biện xã hội, nắm bắt tâm tư, nguyện vọng của đoàn viên và người lao động ngay từ địa bàn dân cư.

Người lao động Công ty Cổ phần SCI Điện Biên tham gia đối thoại với tổ chức công đoàn, đề xuất giải pháp nâng cao đời sống và bảo đảm quyền lợi người lao động.

Tinh thần ấy được cụ thể hóa thông qua diễn đàn “Công đoàn nghe đoàn viên, người lao động nói” do Công đoàn phường Điện Biên Phủ phối hợp với Công đoàn cơ sở Trung tâm Kiểm soát bệnh tật tỉnh tổ chức vào cuối tháng 7 vừa qua. Thay cho những văn bản báo cáo một chiều hay những bài tham luận kéo dài, phần lớn thời gian diễn đàn dành cho đối thoại trực tiếp giữa đoàn viên với lãnh đạo công đoàn, cấp ủy và ban giám đốc đơn vị.

Tại diễn đàn, 50 đoàn viên, người lao động đại diện cho 175 cán bộ, nhân viên của đơn vị có mặt đã thẳng thắn trao đổi về chế độ, chính sách, phúc lợi, điều kiện làm việc, sự phối hợp giữa công đoàn với lãnh đạo đơn vị và giải pháp nâng cao chất lượng hoạt động công đoàn... Những nội dung thuộc thẩm quyền được giải đáp ngay tại hội trường; các kiến nghị còn lại được tổng hợp, xác định rõ cơ quan, thời hạn giải quyết cụ thể. Nhờ đó, người lao động biết rõ kiến nghị của mình được tiếp nhận và theo dõi đến cùng việc giải quyết, xử lý.

Tại khu vực doanh nghiệp, dân chủ cơ sở được cụ thể hóa bằng quy chế rõ ràng và cơ chế đối thoại thường xuyên. Tại Công ty Cổ phần Cấp nước Điện Biên, doanh nghiệp đã ban hành đầy đủ quy chế dân chủ, quy chế đối thoại và quy chế tổ chức hội nghị người lao động; đồng thời thành lập Ban Chỉ đạo thực hiện quy chế dân chủ để giám sát quá trình thực hiện. Những nội dung liên quan đến tiền lương, bảo hiểm, tài chính, tổ chức cán bộ hay các chế độ phúc lợi khác đều được công khai để người lao động tham gia góp ý trước khi ban hành.

Thông qua các cuộc đối thoại định kỳ hằng quý, nhiều kiến nghị về điều kiện làm việc, an toàn lao động và cải tiến quy trình sản xuất được tiếp thu, triển khai ngay trong hoạt động của doanh nghiệp. Người lao động không chỉ được biết mà còn trực tiếp tham gia vào quá trình xây dựng các quyết định liên quan đến quyền lợi của mình.

Đơn cử tại Công ty Cổ phần SCI Điện Biên, dân chủ được thể hiện qua sự minh bạch trong quản trị và phân phối lợi ích. Việc công khai tình hình sản xuất, kinh doanh giúp người lao động yên tâm về chính sách tiền lương, bảo hiểm và điều kiện làm việc. Hiện nay, thu nhập bình quân của người lao động tại Công ty đạt từ 8 - 9 triệu đồng/người/tháng. Công ty duy trì tổ chức khám sức khỏe định kỳ, trang bị đầy đủ thiết bị bảo hộ lao động và bảo đảm môi trường làm việc an toàn, qua đó tạo sự gắn bó lâu dài giữa người lao động với doanh nghiệp.

Theo thống kê từ Liên đoàn Lao động tỉnh, trong 6 tháng đầu năm 2026 đã có 39/42 doanh nghiệp tổ chức hội nghị người lao động, đạt tỷ lệ 93%. Cùng với hướng dẫn thực hiện quy chế dân chủ, công đoàn các cấp tăng cường giám sát việc thực hiện mức lương tối thiểu vùng, chế độ bảo hiểm và các chính sách đối với người lao động...

Ông Tẩn Minh Long, Chủ tịch Liên đoàn Lao động tỉnh nêu rõ: Để dân chủ cơ sở thật sự hiệu quả và thực chất, diễn đàn đối thoại và hội nghị người lao động cần tập trung giải quyết những vấn đề phát sinh từ thực tiễn, tránh hình thức. Cần phải phát huy tốt vai trò của Ban Thanh tra nhân dân, Ban Giám sát đầu tư cộng đồng, Ủy ban MTTQ và các tổ chức chính trị - xã hội trong công tác giám sát thực hiện. Đồng thời đẩy mạnh ứng dụng công nghệ thông tin để việc tiếp nhận, xử lý và công khai kết quả giải quyết kiến nghị của người dân, người lao động.