Đại học châu Á thăng hạng
Bảng xếp hạng đại học thế giới QS 2027 vừa công bố xếp hạng 1.504 trường đại học toàn cầu cho thấy vị thế của giáo dục đại học châu Á tăng lên rõ rệt. Trung Quốc và Hàn Quốc có nhiều trường tăng hạng mạnh, trong khi Singapore tiếp tục có 2 đại học trong tốp 12 thế giới.
Theo QS, châu Á hiện diện đậm nét trong nhóm dẫn đầu, đơn cử như Đại học Quốc gia Singapore (NUS) đứng thứ 10, Đại học Hồng Công thứ 11 và Đại học Công nghệ Nanyang (NTU) thứ 12; tiếp theo là Đại học Bắc Kinh (13) và Đại học Thanh Hoa (14). Đại học Trung Quốc Hồng Công (CUHK) tăng 14 bậc, ở vị trí 18.
Một buổi sinh hoạt ngoại khóa của sinh viên Đại học Thanh Hoa, Trung Quốc (ẢNH: tsinghua.edu.cn)
QS ghi nhận Trung Quốc có 29 trường tăng trên 20 bậc và có thêm 13 trường vào bảng xếp hạng, nhiều nhất thế giới... Hàn Quốc tuy chưa có trường trong tốp 20 nhưng duy trì một nhóm đại học có sức cạnh tranh cao như Đại học Quốc gia Seoul đứng thứ 38, Yonsei thứ 42, Đại học Korea thứ 52, Viện Khoa học và Công nghệ Hàn Quốc thứ 65, POSTECH thứ 106 và Đại học Sungkyunkwan thứ 108. QS cho biết có 10 trường Hàn Quốc tăng hơn 20 bậc trong bảng xếp hạng 2027.
Châu Á đi lên do nhiều đại học cải thiện chất lượng đào tạo, nghiên cứu và vị thế quốc tế. Theo phương pháp xếp hạng QS 2027, nhóm tiêu chí về nghiên cứu và khám phá chiếm một nửa tổng điểm, gồm danh tiếng học thuật 30% và số trích dẫn khoa học trên mỗi giảng viên 20%. Các tiêu chí còn lại gồm khả năng tạo việc làm và kết quả nghề nghiệp 20%, hội nhập quốc tế 15%, trải nghiệm học tập 10% và phát triển bền vững 5%. Điều này giải thích một phần đà tăng của các đại học Đông Á. Năng lực nghiên cứu được mở rộng, công trình có ảnh hưởng hơn và mạng lưới hợp tác quốc tế dày hơn giúp các trường cải thiện cả chỉ số trích dẫn lẫn danh tiếng học thuật.
Có thể nói, QS 2027 cho thấy một cuộc cạnh tranh mới của giáo dục đại học. Thế mạnh của các trường châu Á không còn chỉ ở quy mô hay chi phí đào tạo mà ngày càng thể hiện ở chất lượng nghiên cứu, mức độ quốc tế hóa và khả năng thu hút nhân tài. Khi những yếu tố này tiếp tục được cải thiện, khoảng cách giữa các trung tâm đại học truyền thống của phương Tây và các đối thủ châu Á sẽ còn được thu hẹp.
QS đặc biệt ghi nhận mạng lưới nghiên cứu quốc tế là một trong những chỉ số có điểm trung bình cao nhất toàn bảng xếp hạng. Khu vực còn hưởng lợi từ khả năng quốc tế hóa. QS cho biết Hồng Công, Singapore và Hàn Quốc đều cải thiện điểm trung bình về tỷ lệ sinh viên quốc tế trong bối cảnh Mỹ, Anh, Canada và Australia áp dụng nhiều chính sách hạn chế hoặc làm giảm sức hấp dẫn đối với sinh viên nước ngoài. Đây là lợi thế ngày càng quan trọng trong bối cảnh các trường không chỉ cạnh tranh về nghiên cứu mà còn cạnh tranh để thu hút nhân tài toàn cầu.
Singapore là trường hợp khác biệt. NUS dù giảm 2 bậc vẫn đứng thứ 10 thế giới, trong khi NTU giữ nguyên vị trí thứ 12. Dữ liệu QS cho thấy NUS có điểm rất cao về danh tiếng học thuật, kết quả việc làm và tỷ lệ sinh viên quốc tế. Danh tiếng với nhà tuyển dụng cũng được cải thiện. NTU cho biết chiến lược mới tập trung thu hút các nhà nghiên cứu hàng đầu, tăng nghiên cứu liên ngành và chuẩn bị nguồn nhân lực cho thời đại trí tuệ nhân tạo.
