Đà Nẵng giảm hơn một nửa đầu mối trường công lập

Trong tiết Khoa học, các em học sinh trường Tiểu học Lê Đình Chinh (phường Hòa Cường, TP Đà Nẵng) cùng quan sát mô hình núi lửa và sắp xếp các thẻ hình minh họa theo yêu cầu bài học

Giảm đầu mối, không giảm cơ hội học tập

Phương án sắp xếp các cơ sở giáo dục công lập trên địa bàn TP Đà Nẵng cho thấy quy mô tái cấu trúc lớn của mạng lưới trường lớp. Trước sắp xếp, toàn thành phố có 976 cơ sở giáo dục công lập, gồm 83 cơ sở thuộc Sở GD-ĐT quản lý và 893 cơ sở thuộc UBND xã, phường. Sau sắp xếp còn 452 cơ sở, giảm 524 cơ sở, tương đương 53,69%.

Trong đó, khối thuộc Sở GD-ĐT còn 70 cơ sở, giảm 13; khối thuộc xã, phường còn 382 cơ sở, giảm 511, tương đương 57,22%.

Phương án sắp xếp các cơ sở giáo dục công lập TP Đà Nẵng. Đồ họa: NGUYÊN KHÔI

Điểm đáng chú ý là giảm đầu mối nhưng không thu hẹp quy mô phục vụ người học. Trước sắp xếp, toàn thành phố có 18.350 lớp/nhóm lớp với 624.970 trẻ em, học sinh. Sau sắp xếp, số lớp/nhóm lớp là 18.362, với 625.412 trẻ em, học sinh. Như vậy, số lớp tăng 12 và số trẻ em, học sinh tăng 442.

Ở khối thuộc Sở GD-ĐT, số lớp tăng từ 2.539 lên 2.547, trong khi số học sinh từ 105.455 còn 105.392. Trọng tâm là tổ chức lại hệ thống THPT, từ 18 trường còn 9 trường; đồng thời sắp xếp các cơ sở giáo dục chuyên biệt và trung tâm giáo dục thường xuyên.

Khối thuộc xã, phường được tái cấu trúc sâu hơn. Từ 893 cơ sở còn 382, trong đó 295 trường mầm non còn 123; 323 trường tiểu học còn 113; 233 trường THCS còn 96. Mô hình trường liên cấp tiểu học và THCS được tổ chức với 50 trường.

Việc sắp xếp không thực hiện cơ học. Những nơi có điều kiện phù hợp được tổ chức trường quy mô lớn; địa bàn rộng, dân cư phân tán hoặc đi lại khó khăn có thể tổ chức trường nhiều cấp học, trường chính kèm phân hiệu, điểm trường.

Sau sắp xếp, toàn hệ thống có 452 trường chính/trụ sở chính, 536 phân hiệu và 778 điểm trường. Như vậy, sáp nhập trường không đồng nghĩa xóa bỏ toàn bộ cơ sở hiện hữu. Một số trường được hợp nhất về tổ chức, quản lý, nhưng phân hiệu, điểm trường vẫn được duy trì nhằm bảo đảm việc học và thuận lợi đi lại cho học sinh.

Tái bố trí hơn 2.300 cán bộ quản lý

Cùng với mạng lưới trường lớp, đội ngũ cán bộ quản lý là nội dung chịu tác động lớn. Toàn hệ thống có 2.305 viên chức quản lý trước sắp xếp, sau sắp xếp còn 1.522 người, giảm 783 người. Khối thuộc Sở GD-ĐT giảm từ 239 xuống 211; khối thuộc xã, phường từ 2.066 xuống 1.311.

Theo định mức, mỗi cơ sở giáo dục bố trí một hiệu trưởng hoặc giám đốc; cấp phó được bố trí theo quy mô trường và số lượng phân hiệu. Khi số cơ sở giảm từ 976 xuống 452, số vị trí người đứng đầu cũng giảm tương ứng 524 vị trí.

Quang cảnh một giờ học nhóm của các em học sinh Trường Phổ thông dân tộc bán trú Tiểu học và THCS Trà Nam (xã Trà Linh, TP Đà Nẵng)

Bài toán sau sắp xếp không chỉ là xử lý số cán bộ quản lý dôi dư, mà còn sử dụng nguồn nhân lực này hợp lý. Người dôi dư có thể được bố trí sang vị trí việc làm nhà giáo hoặc vị trí phù hợp với chuyên môn, nghiệp vụ; trường hợp có nguyện vọng nghỉ được xem xét giải quyết chính sách theo quy định.

Sau sắp xếp, toàn hệ thống có 28.686 giáo viên. Việc bố trí đội ngũ được yêu cầu căn cứ quy mô trường, lớp, học sinh, vị trí việc làm và định mức; đồng thời có thể điều động viên chức giữa các cơ sở để khắc phục tình trạng thừa, thiếu cục bộ.

Các em trường Tiểu học Lê Đình Chinh thỏa sức sáng tạo vẽ tranh Dân gian Đông Hồ trong tiết Mỹ thuật

Mục tiêu của phương án không dừng ở giảm số lượng cơ sở giáo dục, mà hướng tới tổ chức lại mạng lưới theo quy mô dân số, phân bố dân cư, điều kiện đi lại và nhu cầu học tập; đồng thời tập trung hơn nguồn lực đầu tư, cơ sở vật chất và đội ngũ.

Tuy nhiên, tinh gọn không thể đánh đổi bằng việc làm khó người học. Theo Sở GD-ĐT TP Đà Nẵng, không sáp nhập cơ học nếu việc này làm tăng khoảng cách đi học hoặc dẫn tới phải mở thêm quá nhiều điểm trường. Tại những địa bàn đặc thù, mô hình trường chính - phân hiệu - điểm trường tiếp tục được sử dụng.

Học sinh THPT Nguyễn Văn Thoại (phường Hòa Xuân, TP Đà Nẵng) thảo luận bài trong giờ học chính khoá

Cuộc tái cấu trúc cũng đặt ra yêu cầu mới đối với năng lực quản trị. Khi trường có quy mô lớn hơn, có thể gồm nhiều phân hiệu, điểm trường, người đứng đầu và đội ngũ quản lý phải đáp ứng yêu cầu điều hành tương ứng.

Giảm 524 đầu mối là thay đổi lớn trong tổ chức hệ thống giáo dục Đà Nẵng. Nhưng hiệu quả cuối cùng không nằm ở số trường giảm bao nhiêu, mà ở việc nguồn lực được sử dụng hiệu quả hơn, chất lượng dạy và học được nâng lên và học sinh tiếp tục được bảo đảm quyền học tập.