'Cần' và 'đủ' trong xây dựng luật

Điểm tiến bộ, nổi bật tại kỳ họp này là các dự án luật được yêu cầu chuẩn bị đồng bộ với văn bản quy định chi tiết, hướng dẫn thi hành và kế hoạch tổ chức thực hiện. Khi luật có hiệu lực, các nghị định, thông tư liên quan cũng được ban hành, bảo đảm luật đi thẳng vào cuộc sống.

Đây không chỉ là khâu đột phá trong quy trình mà còn thể hiện bước chuyển mạnh mẽ về tư duy lập pháp, bảo đảm công tác xây dựng luật gắn với thực thi luật. Với cách làm này, các quy định của luật được xem xét toàn diện, đồng bộ cả về cơ sở pháp lý và điều kiện thực thi; xác định rõ chủ thể, trách nhiệm, nguồn lực, quy trình, cơ chế kiểm tra, giám sát. Từ đây, Quốc hội có thêm căn cứ đánh giá tính khả thi của dự án luật; Chính phủ, các bộ, ngành, địa phương cũng chủ động chuẩn bị các điều kiện tổ chức thực hiện luật.

Quốc hội khóa XVI họp phiên toàn thể tại Kỳ họp không thường lệ thứ nhất. Ảnh: TRỌNG HẢI 

Văn bản đồng bộ, điều kiện thực hiện đầy đủ, vấn đề còn lại là làm cho nhân dân hiểu luật và tự giác chấp hành luật. Vì vậy, công tác tuyên truyền, giáo dục pháp luật phải được tiến hành khoa học, hiệu quả, phù hợp với từng đối tượng. Nội dung tuyên truyền cần ngắn gọn, dễ hiểu, dễ nhớ, làm rõ quyền lợi, nghĩa vụ của người dân, doanh nghiệp; tăng cường ứng dụng trí tuệ nhân tạo, dữ liệu số trong phổ biến, tra cứu luật...

Hoàn thiện thể chế là điều kiện cần, tổ chức thi hành là điều kiện đủ để pháp luật phát huy giá trị. Chỉ khi đó hệ thống luật pháp mới trở thành công cụ quản trị quốc gia, chuyển hóa quyết tâm lập pháp thành động lực phát triển đất nước.