Cái khó của World Cup 2026

Cái nóng khắc nghiệt tại Bắc Mỹ khiến các cầu thủ nhanh chóng mất sức, liên tục phải dội nước và dùng khăn lạnh để hạ nhiệt ngay trên sân đấu. Ảnh: Reuters.

Thiêu đốt, ngột ngạt và bức bối - đó là những gì các chuyên gia dự báo về thời tiết của kỳ World Cup lần này. Theo phân tích, phần lớn số trận đấu sẽ phải diễn ra trong điều kiện nhiệt độ vượt ngưỡng 32 độ C.

Lịch sử bóng đá thế giới chuẩn bị chứng kiến kỳ World Cup có thể là nóng nhất kể từ mùa hè năm 1994, thời điểm giải đấu cũng được tổ chức tại Mỹ. Năm đó, việc hơn 80% số trận đấu bị xếp lịch đá trước 5 giờ chiêù17h dưới cái nắng như đổ lửa đã trở thành nỗi ám ảnh kinh hoàng, điển hình là trận đấu giữa Mexico và Ireland tại Orlando, nhiệt độ đo được ngay tại mặt sân đã chạm mốc kỷ lục gần 47 độ C, theo The Athletic .

Sân vận động biến thành "lò nướng"

Mùa hè năm ngoái, FIFA đã sử dụng giải đấu Club World Cup tại Mỹ làm thử nghiệm. Dữ liệu thời tiết từ Visual Crossing chỉ ra rằng, giải đấu này thậm chí còn nóng hơn cả 4 kỳ World Cup gần nhất cộng lại.

Để có cái nhìn toàn diện hơn, tờ The Athletic đã phân tích dữ liệu thời tiết theo từng giờ suốt 10 năm qua tại các địa điểm thi đấu, tính trong khung giờ bóng lăn (bao gồm một tiếng trước và sau trận) xung quanh ngày diễn ra trận đấu. Kết quả chỉ ra những "chảo lửa" hàng đầu giải đấu:

Sân AT&T (Dallas, Mỹ): Dẫn đầu danh sách với nhiệt độ trung bình ước tính 32 độ C. Đỉnh điểm vào ngày 14/7, khi sân này tổ chức trận bán kết lúc 14h (giờ địa phương), nhiệt độ dự kiến lên tới 34 độ C.

Sân Estadio BBVA (Monterrey, Mexico): Đứng sát nút về mức độ khắc nghiệt.

Tin vui cho các cầu thủ đó là Dallas cùng với Atlanta và Houston là ba địa điểm hiếm hoi có sân vận động thiết kế mái vòm đóng kín và trang bị hệ thống điều hòa không khí toàn diện, giúp giảm tải áp lực cho các cầu thủ.

Ngược lại, các sân vận động không có mái vòm sẽ là thử thách cực đại. Trong một thập kỷ qua, ít nhất một lần nhiệt độ tại 6/16 sân vận động được lựa chọn đăng cai World Cup 2026 đã vượt ngưỡng 37,7 độ C vào khung giờ thi đấu.

Ông Aaron Mentkowski, Trưởng ban khí tượng của đài WKBW-TV Buffalo, đồng thời là chuyên gia khí hậu của giải đấu, giải thích: "Vào những ngày ít gió và nắng gắt, mặt sân sẽ biến thành một chiếc lò nướng. Khán đài có mái che tạo bóng râm, nhưng mặt cỏ lại hấp thụ toàn bộ bức xạ Mặt Trời rồi tỏa ngược lượng nhiệt đó lên không trung. Kiến trúc khép kín của sân vận động vô tình chắn hết gió, khiến luồng khí nóng bị giữ lại và đọng lại ngay tại mặt sân".

Cái nóng cực đoan này chắc chắn sẽ bóp nghẹt các ý đồ chiến thuật, khiến lối chơi pressing cường độ cao trở nên bất khả thi.

Huyền thoại bóng đá Đức Jurgen Klinsmann từng nhớ lại trải nghiệm năm 1994: "Để bắt nhịp được trận đấu dưới điều kiện thời tiết khắc nghiệt như vậy thực sự là một thử thách quá sức chịu đựng".

Trước tình hình trên, các đội bóng đến từ vùng khí hậu lạnh đang phải tìm mọi cách để cơ thể làm quen với cái nóng này.

Mới đây, các cầu thủ tuyển Na Uy đã bị bắt gặp đang nằm dài tắm nắng đầy mệt mỏi trong một buổi tập tại Bắc Carolina dưới cái nóng 32 độ C, một hình ảnh đối lập hoàn toàn với khí hậu Bắc Âu mát mẻ.

Thống kê cho thấy Na Uy là một trong những đội bóng chịu mức chênh lệch nhiệt độ lớn nhất giữa môi trường thi đấu vòng bảng và khí hậu tại quê hương Na Uy.

Cầu thủ Na Uy nằm dài trên mặt cỏ đón nắng trong một buổi tập. Ảnh : X.

Dù vậy, ông Mentkowski nhận định: "Về cơ bản, một người có thể trạng tốt đến từ vùng khí hậu mát mẻ sẽ thích nghi được sau một hoặc hai tuần ở trong điều kiện thời tiết nóng bức".

Chưa kể, phần lớn các ngôi sao của đội tuyển Na Uy thực tế đang đầu quân cho các CLB hàng đầu châu Âu hoặc thế giới, nơi họ vốn đã quen với việc di chuyển và thi đấu dưới nhiều kiểu thời tiết khác nhau quanh năm.

Nguy cơ ảnh hưởng từ thiên tai

Nếu cái nóng ảnh hưởng đến chất lượng chuyên môn thì những trận dông bão mùa hè tại Mỹ lại là bài toán đau đầu đối với ban tổ chức về mặt hậu cần.

Theo quy định nghiêm ngặt về ứng phó thiên tai của Mỹ, một trận đấu bắt buộc phải tạm dừng ngay lập tức nếu phát hiện có sét hoặc hiện tượng phóng điện trong bán kính 8 dặm (khoảng gần 13 km) quanh sân vận động.

Đi kèm với đó là "Luật 30 phút khắc nghiệt": Mỗi khi có một tia sét mới xuất hiện, đồng hồ đếm ngược 30 phút an toàn sẽ bị thiết lập lại từ đầu.

Mùa hè năm ngoái, trận đấu giữa Chelsea và Benfica thuộc khuôn khổ FIFA Club World Cup đã bị kéo dài kỷ lục lên tới 4 tiếng 38 phút chỉ vì những đợt trì hoãn vì sấm sét liên tục.

Bảng điện tử tại sân Bank of America phát thông báo yêu cầu cầu thủ và khán giả tìm nơi trú ẩn khẩn cấp do dông sét xuất hiện trong trận đấu giữa Chelsea và Benfica. Ảnh : Reuters.

Dựa trên dữ liệu khí hậu, ông Mentkowski đã chỉ ra các thành phố nằm trong "vùng báo động đỏ" về giông bão tại kỳ World Cup này:

Miami & Mexico City (Mỹ): Thường xuyên xuất hiện mưa giông kèm sấm sét dày đặc vào các buổi chiều.

Kansas City (Mỹ): Nằm trong giai đoạn cao điểm của mùa thời tiết nguy hiểm, nguy cơ bão lớn rất cao.

Boston, Philadelphia & New York (Mỹ): Nắng nóng kèm độ ẩm tăng cao đột ngột dễ gây ra các trận giông bất chợt.

Những quãng nghỉ gián đoạn không báo trước này có thể là "vũ khí" bẻ gãy đà hưng phấn của các cầu thủ.

Việc không biết chính xác khi nào trận đấu trở lại sẽ ảnh hưởng tâm lý, sự tập trung và phá hỏng hoàn toàn các kế hoạch bổ sung dinh dưỡng, nước uống vốn được tính toán chi tiết đến từng phút của các đội bóng.

Rõ ràng tại kỳ World Cup lần này, khả năng thích ứng với thiên nhiên giờ đây cũng quan trọng và mang tính quyết định không kém gì chiến thuật hay đẳng cấp của các ngôi sao.

Minh Toản