'Bình dân học vụ số' lan tỏa từ những việc làm thiết thực
Chuyển đổi số chỉ thực sự thành công khi mọi người dân đều có khả năng tiếp cận và sử dụng công nghệ trong đời sống hằng ngày. Tại Thái Nguyên, phong trào 'Bình dân học vụ số' đang được triển khai sâu rộng với nhiều cách làm linh hoạt, đưa kỹ năng số đến từng khu dân cư, từng hộ gia đình, giúp người dân tự tin tham gia môi trường số và từng bước thu hẹp khoảng cách số.

Đoàn viên Chi đoàn Văn phòng UBND tỉnh hỗ trợ người dân thực hiện thủ tục trực tuyến tại Trung tâm Phục vụ hành chính công tỉnh.
Ở tuổi ngoài 60, ông Dương Đức Nam, tổ 13, phường Phan Đình Phùng, lần đầu tự mình nộp hồ sơ hành chính bằng điện thoại thông minh. Bên cạnh ông, một đoàn viên kiên nhẫn hướng dẫn từng thao tác, từ đăng nhập tài khoản định danh điện tử đến tải giấy tờ lên hệ thống. Chỉ sau ít phút, hồ sơ được gửi thành công, ông không còn phải xếp hàng chờ đợi hay đi lại nhiều lần.
Những buổi hướng dẫn như vậy diễn ra hằng ngày tại Trung tâm Phục vụ hành chính công tỉnh. Đoàn viên Chi đoàn Văn phòng UBND tỉnh thường trực tại khu vực tiếp nhận hồ sơ, trực tiếp hỗ trợ người dân còn lúng túng khi thực hiện thủ tục trực tuyến.
Khi nhiều dịch vụ công thiết yếu được cung cấp trên môi trường số, việc thành thạo những thao tác cơ bản đã trở thành nhu cầu thiết thực đối với mỗi người dân.
Việc phổ cập kỹ năng số không chỉ diễn ra tại các cơ quan hành chính. Ở xã Trại Cau, các tổ công nghệ số cộng đồng đến từng nhà văn hóa, từng khu dân cư để hướng dẫn người dân sử dụng dịch vụ công trực tuyến, tài khoản định danh điện tử và các ứng dụng số thiết yếu.
Bà Dương Thị Thiềng, xóm 2, là một trong nhiều người được hỗ trợ ngay tại nơi sinh sống. “Vợ chồng bà tuổi đã cao, khả năng tiếp cận công nghệ còn hạn chế. Được các thành viên tổ công nghệ số cộng đồng đến tận nơi hướng dẫn cài đặt và sử dụng ứng dụng, mọi việc trở nên thuận tiện hơn, nhất là khi đi khám chữa bệnh hoặc làm các thủ tục hành chính” - bà chia sẻ.

Bà Dương Thị Thiềng (bên trái), tổ dân phố 2, xã Trại Cau, được hướng dẫn sử dụng các tiện ích số trên điện thoại thông minh.
Những trường hợp như ông Nam và bà Thiềng cho thấy hiệu quả của phương thức hướng dẫn trực tiếp, xuất phát từ nhu cầu thực tế của từng người trong phong trào "Bình dân học vụ số". Thay vì truyền đạt kiến thức công nghệ phức tạp, các thành viên tổ công nghệ số cộng đồng tập trung hướng dẫn những kỹ năng người dân có thể áp dụng ngay vào đời sống hằng ngày.
Cách làm này được tỉnh Thái Nguyên triển khai đồng bộ. Ông Hoàng Văn Thiên, Giám đốc Sở Khoa học và Công nghệ, cho biết: Toàn tỉnh hiện phát huy vai trò của hơn 3.000 tổ công nghệ số cộng đồng với trên 19.000 thành viên, trở thành lực lượng nòng cốt đưa kỹ năng số đến từng hộ dân. Song song với đó, tỉnh xây dựng nhiều mô hình gắn với thực tiễn như “Chợ số - Nông thôn số”, hỗ trợ tiểu thương và nông dân tiếp cận kỹ năng kinh doanh trên nền tảng số, từng bước đưa công nghệ trở thành công cụ phục vụ lao động, sản xuất và đời sống.
Những cách làm trên đang mang lại kết quả rõ nét. Đến nay, gần 4.000 lượt người đã được tập huấn kỹ năng giải quyết thủ tục hành chính trên nền tảng “Bình dân học vụ số”. Chương trình “Bình dân học AI” thu hút hơn 400.000 người trong độ tuổi lao động tham gia tìm hiểu và ứng dụng trí tuệ nhân tạo.
Để phong trào phát triển bền vững, tỉnh Thái Nguyên xác định 3 nhóm giải pháp trọng tâm. Trước hết là nhân rộng các mô hình điểm, phấn đấu mỗi xã, phường xây dựng ít nhất một mô hình “Bình dân học AI” để người dân được tiếp cận công nghệ mới theo cách đơn giản, dễ hiểu. Hiện toàn tỉnh có 44 mô hình đang được triển khai.
Cùng với đó, tỉnh tăng cường bồi dưỡng đội ngũ “Đại sứ số”, cán bộ cấp xã và thành viên tổ công nghệ số cộng đồng về kỹ năng ứng dụng trí tuệ nhân tạo, bảo đảm an toàn thông tin, tạo lực lượng nòng cốt duy trì phong trào tại cơ sở.
Đồng thời, tỉnh tiếp tục gắn chuyển đổi số với nhu cầu thực tiễn, nghiên cứu cơ chế hỗ trợ kinh phí, trang thiết bị và hạ tầng viễn thông cho vùng sâu, vùng xa nhằm thu hẹp khoảng cách số, đồng thời kịp thời biểu dương, nhân rộng những mô hình, cách làm hiệu quả.
Từ Trung tâm Phục vụ hành chính công tỉnh đến từng khu dân cư, phong trào "Bình dân học vụ số" đang từng bước lan tỏa vào đời sống. Giá trị lớn nhất không chỉ nằm ở những con số thống kê, mà ở việc mỗi người dân, dù ở bất kỳ độ tuổi nào, đều có thể tự tin tiếp cận và sử dụng công nghệ số trong công việc, sinh hoạt hằng ngày.
Đó cũng là mục tiêu hướng tới một quá trình chuyển đổi số toàn diện, bảo đảm mọi người dân đều có cơ hội tham gia và thụ hưởng thành quả của chuyển đổi số.































