Biểu hiện thường gặp viêm mũi xoang ở trẻ

Viêm mũi xoang là gì?

Vùng mặt chúng ta có một hệ thống khoang rỗng được lót bởi niêm mạc gồm có xoang hàm, xoang sàng, xoang trán, xoang bướm. Các xoang này không chỉ giúp làm vùng sọ mặt nhẹ hơn mà còn có khả năng cộng hưởng âm thanh tạo nên giọng nói đặc trưng cho mỗi người.

Viêm mũi xoang xảy ra khi lớp niêm mạc bao phủ bên trong xoang tổn thương do tác động của các tác nhân gây bệnh như virus, vi khuẩn, nấm, hóa chất, khói bụi hay các chất gây dị ứng…

Viêm xoang thường gặp hơn ở người lớn, khi vi khuẩn, virus xâm nhập hoặc do dị ứng gây viêm lớp niêm mạc xoang. Tuy nhiên, trẻ nhỏ cũng là đối tượng có thể mắc viêm xoang, chủ yếu ở các trẻ có hệ miễn dịch kém, cơ địa dị ứng hoặc bị viêm mũi dị ứng, viêm đường hô hấp lâu ngày không khỏi. Tác nhân gây bệnh có thể từ vùng mũi hoặc hầu họng xâm nhập vào xoang gây viêm xoang.

Viêm mũi xoang ở trẻ có thể gây nhiều biến chứng nguy hiểm

Những biểu hiện thường gặp của viêm mũi xoang

Dựa theo thời gian mắc bệnh, viêm mũi xoang được chia thành viêm xoang cấp hay mạn tính.

Ở trẻ em, viêm mũi xoang cấp thường xuất hiện sau một đợt viêm đường hô hấp trên cấp tính. Sau 5-7 ngày các triệu chứng của viêm nhiễm đường hô hấp có khuynh hướng nặng hơn với biểu hiện như sốt cao, hơi thở hôi, ho nhiều (nhất là vào ban đêm), chảy mũi nhiều, nước mũi xanh hoặc vàng đặc như mủ, nhức đầu, đau sau ổ mắt, cảm giác nặng vùng mặt, đau răng, đau họng…

Trong trường hợp viêm xoang mạn tính, triệu chứng kéo dài trên 3 tháng nhưng mức độ ít rầm rộ hơn. Trẻ có thể sốt hâm hấp từng đợt, đau họng tái phát, khàn tiếng, ho kéo dài, ngạt mũi, sổ mũi, giảm hoặc mất khả năng ngửi mùi, ù tai, đau tai…

Viêm mũi xoang gây biến chứng nguy hiểm

Mặc dù không ảnh hưởng nhiều đến sức khỏe của trẻ, nhưng nếu không được điều trị triệt để, viêm mũi xoang có thể gây ra nhiều biến chứng như viêm màng não, nhiễm trùng huyết, giảm thị lực hay mù mắt do tổn thương dây thần kinh thị, giảm thính lực do viêm tai giữa tái đi tái lại, viêm họng, viêm amiđan, viêm thanh quản, viêm phế quản, rối loạn tiêu hóa…

Các biến chứng của bệnh viêm xoang ở trẻ em là vô cùng nguy hiểm, một số biến chứng thậm chí có thể đe dọa tính mạng trẻ. Do đó, các bậc cha mẹ không được chủ quan, khi trẻ bị nghẹt mũi do cảm lạnh hoặc dị ứng thì phải nhanh chóng đưa trẻ đến các cơ sở y tế để điều trị dứt điểm nhằm ngăn ngừa sự nhiễm khuẩn ở các xoang. Các bậc cha mẹ không nên tự mua thuốc điều trị cho trẻ hoặc tự ngưng thuốc khi chưa tham khảo ý kiến bác sĩ.

Điều trị viêm mũi xoang

Phương thức điều trị sẽ tùy theo nguyên nhân, mức độ và thời gian mắc bệnh. Đối với viêm xoang cấp thời gian điều trị khoảng 7-14 ngày; trong trường hợp viêm xoang mạn tính có thể kéo dài 4- 6 tuần. Bên cạnh việc điều trị tích cực cần phải giải quyết các vấn đề khác có thể làm cho tình trạng viêm mũi xoang nặng hơn hoặc gây thường xuyên tái phát như trào ngược dạ dày thực quản, dị ứng, bất thường cấu trúc giải phẩu vùng mũi…

Ở trẻ em, viêm mũi xoang được điều trị chủ yếu bằng cách dùng thuốc đặc trị như kháng sinh, kháng viêm, kháng dị ứng và sử dụng nước muối sinh lý hay nước biển sâu để làm vệ sinh mũi thường xuyên giúp cho việc dẫn lưu chất nhày trở nên dễ dàng hơn. Vấn đề phẫu thuật chỉ đặt ra trong trường hợp bệnh không cải thiện hay thường xuyên tái phát dù đã điều trị đúng và đủ thời gian. Tùy theo trường hợp mà bác sĩ sẽ quyết định nạo VA, mở rộng lổ thông xoang, loại bỏ những bất thường giải phẫu trong hốc mũi, cắt bỏ polyp…

Phòng tránh viêm mũi xoang ở trẻ

Khi trẻ bị ốm nên đưa bé đi khám bệnh và tuân thủ theo điều trị. Không tự ý cho bé dùng thuốc hay ngưng thuốc khi chưa hỏi ý kiến bác sĩ.
Hạn chế cho trẻ tiếp xúc với những người đang bị viêm đường hô hấp, bị cảm.
Tránh xa khói thuốc lá và những tác nhân gây bộc phát dị ứng nếu trẻ có cơ địa dị ứng.
Tập cho trẻ thói quen rửa tay thường xuyên, đặc biệt là rửa tay trước khi ăn, rửa tay ngay sau khi tiếp xúc với người ốm.
Vệ sinh mũi mỗi ngày cho trẻ bằng nước biển sâu hoặc nước muối sinh lý.
Giữ nhà cửa luôn sạch sẽ, thông thoáng, hạn chế nuôi súc vật trong nhà, hạn chế sử dụng máy lạnh.
Tránh để trẻ hít thở không khí khô, có thể dùng máy tạo độ ẩm để tăng độ ẩm trong không khí nơi trẻ sinh hoạt, học tập.
Khi ra khỏi nhà, cho trẻ mang khẩu trang để giảm nguy cơ hít phải khói bụi và các chất gây ô nhiễm
Dùng nước muối sinh lý hay nước biển sâu để vệ sinh mũi cho bé mỗi ngày.

BS Hương Giang