Bí chiêu mới, nhàm chiêu cũ

Mô thức hành xử của ông Donald Trump luôn là leo thang chiến tranh với Iran rồi bất ngờ ngừng chiến. Lần nào ngừng chiến cũng với lập luận rằng, Mỹ ngừng chiến để tạo cơ hội cho Iran đi vào hòa đàm với Mỹ. Cùng với lời biện minh này là lời hăm dọa sẵn sàng chiến tranh còn quyết liệt hơn nữa với Iran. Nhưng khi Iran khước từ đàm phán hoặc kiên định những điều kiện tiên quyết lâu nay cho một hòa ước với Mỹ thì ông Donald Trump lại tiếp tục cuộc chiến với Iran; chỉ vài ngày sau lại tuyên bố ngừng chiến để hòa đàm. Ông Donald Trump không những chỉ lặp lại vòng hành xử này mà còn cả chuỗi luận giải.

Vì sao vậy? Câu trả lời đơn giản là ông Donald Trump bế tắc chiêu thức mới trong cuộc chiến hiện tại giữa Mỹ với Iran. Chừng nào chưa có được cách khác thì ông Donald Trump vẫn buộc phải dụng chiêu thức cũ. Chỉ có điều chiêu thức cũ này đã được sử dụng nhiều lần đến mức sắp nhàm.

Sức mạnh quân sự và các biện pháp trừng phạt, cấm vận là hai chỗ dựa chính của ông Donald Trump trong cuộc chiến với Iran. Cho tới nay, cả hai vũ khí ấy đã được sử dụng triệt để mà vẫn không khuất phục được Iran. Không những thế, nguy cơ bị sa lầy vào cuộc chiến với Iran ngày càng gia tăng. Lối thoát duy nhất cho ông Donald Trump là một giải pháp chính trị hòa bình giúp chấm dứt cuộc chiến, nhưng lại phải là một giải pháp chính trị mà ông Donald Trump có thể thuyết phục chính giới và dân chúng ở Mỹ tin rằng, đó là thắng lợi chính trị và quân sự của Mỹ. Cụ thể, trong bối cảnh hiện tại là phải bao gồm bảo đảm tự do hàng hải ở eo biển Hormuz và Iran từ bỏ chương trình tên lửa cũng như chương trình hạt nhân. Vấn đề là đến nay, ông Donald Trump chưa thể buộc Iran phải nhượng bộ cả hai điều này.

Vì vậy, ông Donald Trump lại phải dùng chiêu thức cũ để thể hiện là Mỹ vẫn chủ động dẫn dắt cuộc chiến và làm chủ tình hình, nhằm trấn an các đồng minh ở khu vực Trung Đông, Bắc Phi và vùng Vịnh cũng như để duy trì sức ép tối đa đối với Iran. Trong chiêu thức này, ông Donald Trump chỉ quan tâm đến những phát ngôn của mình.

Phía Iran gần như không bình phẩm gì về chiêu thức cũ này của ông Donald Trump mà vẫn hành xử theo phương châm “Mỹ chiến thì Iran chiến, Mỹ ngừng thì Iran cũng ngừng”; đồng thời khẳng định sẽ không nhượng bộ

Mỹ trong hai vấn đề quan trọng trên. Iran không xác nhận và cũng chẳng bác bỏ hòa đàm với Mỹ.

Cách hành xử này còn thể hiện hai nhận thức của phía Iran về Mỹ. Thứ nhất là ông Donald Trump cần nhưng phía Iran không phải vội với việc thúc đẩy hòa đàm giữa Iran và Mỹ. Thứ hai, những vấn đề đặt ra cho Mỹ và Iran giải quyết trong hòa đàm đều quá nan giải và nhạy cảm trong khi Iran vốn đã không tin tưởng Mỹ và lại càng không tin là ông Donald Trump sẽ thực thi nghiêm chỉnh và đầy đủ những gì Mỹ có thể thỏa thuận và ký kết với Iran. Cho nên, chiêu cũ dù có sắp nhàm thì ông Donald Trump vẫn phải dùng lại.