Bệnh viện vệ tinh - mô hình hiệu quả ở cơ sở

Bệnh viện vệ tinh là một nội dung quan trọng trong lộ trình đưa Đà Nẵng trở thành trung tâm y tế chuyên sâu của khu vực miền Trung - Tây Nguyên với một số chuyên khoa mũi nhọn, trung tâm điều phối ghép tạng quốc gia theo tinh thần Nghị quyết số 72-NQ/TW ngày 9/9/2025 của Bộ Chính trị về một số giải pháp  đột phá nhằm tăng cường bảo vệ, chăm sóc và nâng cao sức khỏe nhân dân.

Đưa kỹ thuật cao về tuyến dưới

Trung tâm Y tế khu vực Sơn Trà. Ảnh: benhviensontra.com.vn

Theo đề án Bệnh viện vệ tinh giai đoạn 2023 -2025, Trung tâm Y tế khu vực Sơn Trà được phê duyệt 18 lớp đào tạo thực hành. Kết quả, Trung tâm đã triển khai 10/18 lớp, đạt 55,6% kế hoạch, giai đoạn này có 10 bác sĩ và 4 điều dưỡng được tham gia đào tạo, tiếp cận các kỹ thuật chuyên sâu thuộc nhiều chuyên ngành như phẫu thuật bệnh lý tuyến giáp, phẫu thuật chấn thương hàm mặt, phẫu thuật nội soi mũi xoang, phẫu thuật nhu chu, nội soi cầm máu xuất huyết tiêu hóa cao, phẫu thuật cắt tử cung toàn phần và bán phần, phẫu thuật nội soi phụ khoa… Thông qua các khóa đào tạo, đội ngũ cán bộ y tế được tiếp nhận kiến thức, nâng cao trình độ chuyên môn, kỹ năng thực hành và từng bước đáp ứng yêu cầu triển khai các kỹ thuật mới tại đơn vị, góp phần nâng cao chất lượng khám, chữa bệnh và tăng cường năng lực chuyên môn của tuyến y tế cơ sở.

Bác sĩ Huỳnh Văn Đô, Phụ trách Phòng Kế hoạch Nghiệp vụ, Trung tâm Y tế Khu vực Sơn Trà cho biết, Trung tâm đã tích cực phối hợp với các bệnh viện hạt nhân triển khai chuyển giao kỹ thuật theo lộ trình của Đề án với việc chuyển giao 33 nội dung kỹ thuật, kết quả thực hiện đạt 17 nội dung. Các đơn vị tiếp nhận đã từng bước đưa kỹ thuật mới ứng dụng vào hoạt động khám, chữa bệnh, góp phần nâng cao năng lực chuyên môn của đội ngũ y, bác sĩ, mở rộng danh mục kỹ thuật hiện tại ở Trung tâm, giảm tỷ lệ chuyển tuyến đối với một số bệnh lý, nâng cao chất lượng dịch vụ y tế tại cơ sở.

Anh Nguyễn Văn Hội, 44 tuổi quê Nam Định vừa phẫu thuật gãy xương cẳng chân tại Khoa Ngoại, Trung tâm Y tế Khu vực Sơn Trà. Anh không may bị tai nạn lao động trên biển, được đưa vào cấp cứu và phẫu thuật tại Trung tâm Y tế khu vực Sơn Trà và rất mừng vì nơi đây đã ứng dụng được kỹ thuật cao để mổ kịp thời mà không cần phải chuyển lên bệnh viện Đà Nẵng.

Bác sĩ Huỳnh Quốc Tám, Trưởng Khoa Ngoại, Trung tâm Y tế khu vực Sơn Trà thông tin khi thực hiện Đề án Bệnh viện vệ tinh, Trung tâm được các bệnh viện hạt nhân hỗ trợ chuyên môn, chuyển giao kỹ thuật theo hướng cầm tay chỉ việc nên các bác sĩ tuyến dưới đã phẫu thuật được nhiều ca bệnh khó. Đến nay, tỷ lệ chuyển tuyến ở khoa Ngoại chỉ còn khoảng 10% so với trước đây. Nếu như năm 2022, tỷ lệ chuyển tuyến là 14,2%, thì đến năm 2025 con số này giảm còn 9,5%. Một số kỹ thuật ghi nhận mức giảm rõ rệt như: phẫu thuật tuyến giáp từ 18,2% xuống 10,5%; phẫu thuật nội soi mũi xoang từ 14,7% xuống 10,8%; nội soi cầm máu xuất huyết tiêu hóa cao từ 20,2% xuống còn 8%; phẫu thuật cắt tử cung toàn phần và bán phần từ 9,3% xuống 8,5%… Hiện tại, lĩnh vực ngoại khoa của đơn vị phát triển vượt bậc, thực hiện được rất nhiều ca bệnh khó thuộc nhóm của bệnh viện hạng I.

Đề án Bệnh viện vệ tinh được ngành y tế Đà Nẵng triển khai qua 2 giai đoạn gồm: giai đoạn 2019 - 2021 và 2023 - 2025 với trọng tâm là đào tạo thực hành, chuyển giao kỹ thuật và tăng cường hội chẩn hai chiều. Các kỹ thuật chủ yếu thuộc nhóm kỹ thuật như: nội soi tiêu hóa, phẫu thuật nội soi tổng quát sản phụ khoa, kết hợp xương, hồi sức cấp cứu, chăm sóc sơ sinh, mổ lấy thai, siêu âm chẩn đoán trước sinh, siêu âm tuyến vú và tuyến giáp, chăm sóc giảm nhẹ ung thư… Việc làm chủ những kỹ thuật này giúp giảm tải đáng kể tình trạng chuyển tuyến không cần thiết, đặc biệt ở nhóm bệnh chấn thương, tiêu hóa và sản - nhi.

Giám đốc Sở Y tế thành phố Đà Nẵng Trần Thanh Thủy nêu rõ, thời gian tới, do nhu cầu phát triển, quy hoạch mạng lưới, năng lực của bệnh viện vệ tinh, các bệnh viện hạt nhân sẽ hỗ trợ cho bệnh viện vệ tinh xác định nhu cầu, thực hiện việc chuyển giao kỹ thuật. Sở Y tế sẽ tổng hợp nhu cầu và báo cáo UBND thành phố để có hỗ trợ phù hợp cho các đơn vị triển khai thực hiện. Bảo đảm mỗi kỹ thuật được chuyển giao đều phải được ứng dụng hiệu quả và duy trì thường xuyên tại tuyến dưới.

Đầu tư nguồn nhân lực cho tuyến vệ tinh  

Bộ Y tế đã phê duyệt Đề án  Bệnh viện vệ tinh giai đoạn 2026-2030 với mục tiêu phát triển bổ sung ít nhất 200 bệnh viện vệ tinh trên toàn quốc và triển khai thường quy các kỹ thuật, gói kỹ thuật an toàn, hiệu quả và bền vững tại cơ sở; phát triển mạng lưới bệnh viện vệ tinh trở thành cấu phần quan trọng của hệ thống khám bệnh, chữa bệnh quốc gia, góp phần nâng cao toàn diện năng lực chuyên môn, năng lực quản trị và chất lượng dịch vụ của các cơ sở khám bệnh, chữa bệnh. Tại Đà Nẵng, các bệnh viện được chọn làm bệnh viện hạt nhân tham gia đề án gồm: Bệnh viện Đà Nẵng, Bệnh viện Phụ sản - Nhi Đà Nẵng, Bệnh viện Y học cổ truyền Đà Nẵng, Bệnh viện Ung bướu Đà Nẵng…

Đề án được triển khai đã mang lại lợi ích kép khi các cơ sở y tế tuyến dưới được đầu tư, nâng cấp xứng tầm, trong khi bệnh viện hạng I không phải đối mặt với tình trạng quá tải. Bên cạnh chuyển giao kỹ thuật, ngành y tế Đà Nẵng cũng chú trọng đầu tư nguồn nhân lực cho tuyến vệ tinh.

Bác sĩ Nguyễn Cảnh Việt, Giám đốc Trung tâm Y tế khu vực Hải Châu chia sẻ, đơn vị được chọn làm đơn vị vệ tinh của Bệnh viện Đà Nẵng, trên cơ sở sẵn có Trung tâm đã chủ động chuẩn bị về nguồn nhân lực, nâng cấp cơ sở hạ tầng, đề xuất mua sắm trang thiết bị y tế để sẵn sàng tiếp nhận các kỹ thuật chuyển giao. Thời gian tới, đơn vị tiếp tục phối hợp chặt chẽ với Bệnh viện Đà Nẵng để thực hiện theo đúng lộ trình đề án bệnh viện vệ tinh đã được phê duyệt. Hướng tới mục tiêu giai đoạn tới sẽ làm chủ và phát triển 100% các kỹ thuật chuyên khoa được chuyển giao.

Ở góc độ bệnh viện hạt nhân, Bác sĩ Trần Đình Vinh, Gám đốc Bệnh viện Phụ sản – Nhi Đà Nẵng thông tin, trong 3 năm gần đây, đơn vị đào tạo cho hàng chục cán bộ y tế thuộc trung tâm y tế các khu vực, góp phần nâng cao năng lực chuyên môn cho cán bộ y tế cơ sở đối với các kỹ thuật về nhi sơ sinh, nhi khoa, sản phụ khoa. Qua các đợt đào tạo và chuyển giao kỹ thuật, y, bác sĩ trung tâm y tế khu vực đã thực hiện được các ca phẫu thuật cắt tử cung, phẫu thuật nội soi phụ khoa…đạt hiệu quả cao.

Với vai trò tuyến đầu trong công tác chỉ đạo tuyến, Bệnh Viện Đà Nẵng đã trực tiếp hướng dẫn và đào tạo nhiều cán bộ tuyến dưới, mục tiêu nâng cao chất lượng điều trị và hỗ trợ chuyên môn cho các trung tâm y tế. Bác sĩ Phạm Trần Xuân Anh, Phó Giám đốc Bệnh viện Đà Nẵng cho biết, giai đoạn 2023 -2025, đơn vị tổ chức hơn 40 khóa đào tạo và chuyển giao hàng trăm kỹ thuật cho tuyến dưới theo đề án bệnh viện vệ tinh. Tỷ lệ chuyển tuyến của các bệnh viện tuyến cơ sở thuộc thành phố Đà Nẵng cũ giảm hơn 50%, rất hiệu quả.

Theo Sở Y tế Đà Nẵng, hoạt động đào tạo và chuyển giao kỹ thuật từ bệnh viện tuyến trên cho các trung tâm y tế khu vực đang phát huy hiệu quả rõ rệt. Các cơ sở y tế tại Đà Nẵng không ngừng nâng cao năng lực khám, chữa bệnh, giảm số ca chuyến tuyến, tạo được niềm tin cho người dân ngay tại địa phương. Đây chính là minh chứng rõ ràng cho tính khả thi của việc đưa dịch vụ y tế chất lượng cao đến gần người dân.