Bảo vệ rừng phát triển du lịch

Việc cho thuê môi trường rừng tại khu rừng di tích lịch sử và cảnh quan môi trường Mường Phăng mới đây đã mở ra hướng đi mới: Phát triển du lịch để tạo thêm nguồn lực bảo vệ rừng, làm giàu từ rừng nhưng không làm mất rừng.

Khai mở tiềm năng rừng

Ban Quản lý rừng phòng hộ, rừng đặc dụng tỉnh cùng Công ty Cổ phần Đầu tư quốc tế Sakura và Công ty Cổ phần Du lịch quốc tế Mường Phăng đã ký kết hợp đồng thuê môi trường rừng để kinh doanh dịch vụ du lịch sinh thái, nghỉ dưỡng, giải trí tại khu rừng di tích lịch sử và cảnh quan môi trường Mường Phăng.

Ban Quản lý rừng phòng hộ, rừng đặc dụng tỉnh cùng 2 nhà đầu tư ký kết hợp đồng thuê môi trường rừng.

Đây là bước cụ thể hóa Đề án du lịch sinh thái, nghỉ dưỡng, giải trí trong khu rừng di tích lịch sử và cảnh quan môi trường Mường Phăng giai đoạn 2025 - 2030, được UBND tỉnh phê duyệt tháng 2/2026. Với quy mô quy hoạch 2.927ha, bao gồm rừng tự nhiên, cảnh quan hồ Pá Khoang và hệ thống điểm di tích, đề án hướng tới khai thác tiềm năng du lịch song hành với bảo tồn các giá trị lịch sử, sinh thái.

Ông Trần Xuân Thắng, Giám đốc Ban Quản lý rừng phòng hộ, rừng đặc dụng tỉnh cho biết: Là hợp đồng cho thuê môi trường rừng đầu tiên Ban triển khai và ký kết. Vì vậy, đây không đơn thuần là hợp đồng kinh tế mà còn là bước khởi đầu để từng bước đưa giá trị, tiềm năng của tài nguyên rừng vào phát triển kinh tế một cách hợp lý, đúng pháp luật và bền vững.

Theo quy hoạch, đến năm 2030, khu vực Mường Phăng được định hướng đón khoảng 30.000 - 50.000 lượt khách mỗi năm, doanh thu dự kiến từ 1 - 3 tỷ đồng/năm; tạo việc làm ổn định cho khoảng 15 lao động trực tiếp và 100 lao động gián tiếp, góp phần chuyển dịch cơ cấu kinh tế tại địa phương. Điểm đáng chú ý là việc khai thác du lịch được đặt trong những giới hạn cụ thể nhằm giảm thiểu tác động đến hệ sinh thái. Trên tổng diện tích quy hoạch, tỉnh xác định 5 phân khu chức năng chính, với nguyên tắc kiểm soát mật độ xây dựng mới dưới 5% diện tích từng khu. Trong đó có khu du lịch sinh thái núi Nà Búng và phân khu đảo hoa anh đào.

Ban Quản lý rừng phòng hộ, rừng đặc dụng tỉnh cùng người dân tuần tra, kiểm soát bảo vệ rừng.

Trong thời hạn 30 năm, Công ty Cổ phần Du lịch quốc tế Mường Phăng thuê 264,5ha môi trường rừng tại khu vực ven núi Nà Búng; Công ty Cổ phần Đầu tư quốc tế Sakura thuê 196,3ha tại khu vực ven đảo hoa anh đào. Việc đầu tư, khai thác phải phù hợp với Đề án được UBND tỉnh phê duyệt và các quy định của pháp luật. Định hướng phát triển du lịch tại Mường Phăng không chạy theo việc xây dựng ồ ạt mà đặt trọng tâm vào khai thác cảnh quan, môi trường rừng và các giá trị sẵn có. Các sản phẩm được định hướng gồm du lịch nghỉ dưỡng, sinh thái, tham quan - nghiên cứu, trải nghiệm, du lịch văn hóa cộng đồng cùng hoạt động vui chơi, giải trí phù hợp với điều kiện tự nhiên.

Giữ rừng để phát triển

Hiện nay, Ban Quản lý rừng phòng hộ, rừng đặc dụng tỉnh quản lý tổng diện tích trên 23.500ha rừng, trong đó 2.725ha rừng đặc dụng còn lại rừng phòng hộ. Nhiều năm qua, Ban Quản lý rừng phòng hộ, rừng đặc dụng tỉnh có nhiệm vụ quản lý, bảo vệ và phát triển rừng. Tuy nhiên, trong điều kiện hiện nay, việc giữ rừng cần đi đôi với phát huy giá trị của rừng để tạo thêm nguồn lực cho chính công tác bảo vệ và phát triển rừng.

Bởi vậy, quan điểm của Ban Quản lý rừng phòng hộ, rừng đặc dụng tỉnh là khai thác giá trị của rừng nhưng không đánh đổi rừng lấy lợi ích kinh tế; phát triển du lịch nhưng không làm mất đi giá trị tự nhiên, cảnh quan và đa dạng sinh học. Mục tiêu hướng tới là rừng được bảo vệ tốt thì giá trị du lịch càng cao; du lịch phát triển thì có thêm nguồn lực để bảo vệ, chăm sóc và phát triển rừng.

Ông Lò Hồng Phong, Phó Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường cho biết: Phát triển du lịch sinh thái phải gắn chặt với quản lý, bảo vệ và phát triển rừng; bảo tồn đa dạng sinh học, phòng cháy, chữa cháy rừng và bảo vệ môi trường. Các doanh nghiệp có trách nhiệm bảo toàn vốn rừng, hạn chế tác động đến cảnh quan, đồng thời tạo điều kiện để cộng đồng địa phương tham gia cung cấp dịch vụ và hưởng lợi từ hoạt động du lịch. Đây cũng là yêu cầu xuyên suốt được các doanh nghiệp xác định trong quá trình đầu tư, khai thác. Hiệu quả kinh doanh phải gắn với trách nhiệm đối với tài nguyên rừng, môi trường, cộng đồng và địa phương.

Phát triển du lịch, tạo thêm nguồn lực bảo vệ rừng được Ban Quản lý rừng phòng hộ, rừng đặc dụng tỉnh chú trọng thực hiện.

Với phương thức thuê môi trường rừng, trách nhiệm của các bên được xác lập cụ thể. Thời gian tới, Ban Quản lý rừng phòng hộ, rừng đặc dụng tỉnh sẽ phối hợp với các tổ chức thuê môi trường rừng bàn giao theo quy định; theo dõi, kiểm tra, giám sát việc thực hiện hợp đồng, bảo đảm hoạt động du lịch không ảnh hưởng đến tài nguyên và chức năng của khu rừng. Về lâu dài, việc phát triển các điểm du lịch sinh thái tại Mường Phăng không chỉ tạo thêm sản phẩm, nâng sức hấp dẫn của điểm đến mà còn mở ra cơ hội hợp tác, tạo sinh kế cho cộng đồng địa phương. Rừng tự nhiên, hồ Pá Khoang, đa dạng sinh học cùng các giá trị lịch sử, văn hóa sẽ được kết nối trong những sản phẩm du lịch phù hợp, qua đó nâng cao hiệu quả phát huy tài nguyên.

Nhà nước quản lý chặt chẽ tài nguyên rừng; doanh nghiệp phát huy năng lực đầu tư; người dân trên địa bàn tỉnh sẽ có thêm việc làm, sinh kế. Đây là nền tảng để du lịch sinh thái Điện Biên phát triển theo hướng xanh, bền vững, góp phần đưa những giá trị tự nhiên, lịch sử và văn hóa của Mường Phăng trở thành động lực cho phát triển kinh tế - xã hội địa phương.